| 1. | tamam anlamına gelen ingilizce okey kelimesinin kısaltılmış hali
veya.. bir prezervatif markası.. (zeus, 06.03.2004 02:26) |
| 2. | yay silahının mermisi... (8844455, 06.03.2004 02:37) |
| 3. | amerikalı askerlerin bir savaşta hergün bir tabloya öldürülen asker sayısını yazıyorlardı ve yanına "killed" işareti olarak da k harfini koyuyorlardı, savaş sona erdiğinde de 0k, yani "zero killed" yazarak bunu "okay" diyerek okumuşlardı, böylece de ok'in artık yolunda giden anlamında kullanılmaktadır (philos, 28.05.2004 10:13) |
| 4. | => veya -> (8844455, 09.06.2004 12:52) |
| 5. | (bkz. kemankeş) (aqua, 24.06.2004 00:59) |
| 6. | şiirin dilindeki değişimin öncülerinden yahya kemal modern türk şiirine bir önder olmasının yanı sıra, kendi deyimiyle eski şiirin rüzgârından da kopmamış bir şairdir. kendisinin mektepten memlekete diye adlandırdığı, divan şiiri ölçüsü olan aruzun terk edilip halk şiirinin hece ölçüsüne dönüş çabalarında, milli edebiyat döneminde türkçeyi aruza uydurmakta üstün bir başarı göstermiştir.
eski kuşak şairleriyle yeni kuşak şairleri arasında aruz hece tartışmasının kızıştığı bu dönemde kendisi aruz vezniyle yazdığı halde hece ile yazan genç şairlerden yana oldu. osmanlı medeniyeti yüzyıllar boyu en yüce eserlerini istanbulda yarattığı için, yahya kemaldeki istanbul, boğaziçi ve türk müziği hayranlığına, tabiat güzelliklerinin yanısıra, tarih değerleri de girer. duygu düşünce ve hayali ustalıkla kaynaştıran şair, pek çoğuna hikaye karakteri verdiği lirik-epik şiirlerinin konularını aşk, tabiat, deniz, ölüm ve sonsuzluktan da alır. iç ahengi herşeyden üstün tutuşu, şiiri musikiden başka türlü bir musiki kabul edişi, bu ahengi sağlamasına daha elverişli gördüğü aruzla yazmasına sebep oldu. hece vezniyle ise tek bir şiir yazdı: ok yahya kemal, bu şiirde 11li hece ölçüsünü kullanmıştır. konu itibari ile epik olarak değerlendirebileceğimiz bir şiirdir. şiirin uyak düzeni, diğer uyak dizenlerine nazaran daha az kullanılan sarmal uyak düzenindedir. şiir ve uyak düzeni aşağıdaki gibidir. yavuz sultan selim han'ın önünde a ok atan ihtiyar bektaş subaşı, b bu yüksek tepeye dikti bu taşı b o gaazi hünkarın mutlu gününde... a vezir, molla, ağa, bey, takım takım c güneşli bir nisan günü ok attı. b kimi yayı öptü, kimi fırlattı, b en er kemankeşe yetti üç atım. c en son bektaş ağa çöktü diz üstü. d titrek elleriyle gererken yayı, b her yandan bir merak sardı alayı. b ok uçtu hedefin kalbine düştü. d hünkar dedi koca, pek yaman saldın, e eğerçi bellisin benim katımda, f bir sır olsa gerek bu ilk atımda. f bu sihirli oku nereden aldın? e ihtiyar elini bağrına soktu, g dedi ki istanbul muhasarası, b başlarken aldığım gaza yarası, b içinden çektiğim bu altın oktu... g 1. dörtlükte, nler tam uyak, -aşılar zengin uyak ve ündeler rediftir. 2. dörtlükte, -at ve ımlar tam uyak, -tılar rediftir. 3. dörtlükte, -tü ve aylar tam uyak, -ılar rediftir. 4. dörtlükte, -allar tam uyak, -atımlar zengin uyak, -dın ve dalar rediftir. 5. dörtlükte, -oklar tam uyak, -aralar zengin uyak, -tu ve sılar rediftir. bu şiirde yavuz sultan selim döneminde yapılan ok yarışlarından biri anlatılmaktadır. o zamanlar şu an okmeydanı semtinin bulunduğu yerde padişah huzurunda ok yarışları düzenlenirmiş. yarışlarda oku en uzağa atan kişinin adına, okun düştüğü yere bir taş dikilirmiş. bu taşlardan bazıları okmeydanında ve istanbulun çeşitli yerlerinde hâlâ bulunmaktadır. bu taşlardan 195i kitabesiz 68i kitabelidir. bir çoğu ise okmeydanı semtindeki evlerin merdiveni veya birer kolonu haline gelmişlerdir. şiirde geçen subaşı kelimesi osmanlı devletinde yerel asayişi sağlamakla görevli olan inzibat ve zaptiyelerin bağlı olduğu komutan anlamına gelmektedir. kelimenin aslı sûbaşı şeklindedir. sû eski türkçede asker anlamına gelmektedir. ilk dörtlükte bahsedilen bu yüksek tepe ve bu taş o zaman yarışların yapıldığı okmeydanını ve oku en uzağa atan adına dikilen taşı simgelemektedir. bu yarışı kazanan ihtiyar bektaş subaşıdır. ikinci dörtlükte vezir, molla, ağa, bey derken yarışta her kesimden bir çok insanın bulunduğu anlatılmaktadır. burada yarışlara katışan insanların rütbe farkı gözetilmeksizin yarıştıkları belirtilmektedir. yarışlar güneşli bir nisan günü yapılmaktadır. bazıları oku fırlatırlarken kimisi bunu bile becerememiştir. en er kemankeşe (kemankeş okçu demektir) üç atım yetmiş, yani iyi ok atıcılara üç fırlatış kafi gelmiştir. üçüncü dörtlükte bektaş subaşının oku nasıl fırlattığı ve izleyicilerin bunu nasıl izledikleri anlatılmaktadır. çöktü diz üstü ok atmak için yere eğildiğini ifade etmektedir. bektaş ağanın titrek elleri hem ihtiyarlığını hem de belki biraz padişah önündeki heyecanını dile getirmektedir. okun uçup hedefin kalbine düşmesi ise, hedefin tam can alıcı noktasından vurulduğunu anlatır. dördüncü kıtada hünkârın, yani yavuz sultan selim hanın bu atışa hayran kalışından ve bektaş ağaya seslenişinden bahsedilmektedir. bektaş ağanın güzel atışını, koca pek yaman saldın denerek betimlenir. hünkâr, ilk atımda elde edilen bu başarının bir sırrı olduğunu düşünmekte ve sihirli olduğuna inandığı oku nereden aldığını bektaş ağaya sormaktadır. son dörtlükte ise yavuz sultan selim hanın sorusuna bektaş ağanın cevabını görmekteyiz. bektaş ağa elini bağrına sokar ve o altın oku istanbul muhasarası başlarken aldığı gaza yarası içinden çektiğini söyler. elini bağrına sokması ihtiyarın istanbul muhasarası zamanında aldığı yarayı göstermesindendir. okun altın ve sihirli olması, ihtiyarın da istanbul muhasarası gazisi olması, oku atışındaki başarıyı açıklamakta ve olaya efsanevi bir boyut kazandırmaktadır. şiirde yalın ve açık bir dil kullanılmıştır. halkın kullandığı dille yazılmıştır. şiirde imgelere, göstergelere, bağdaştırmalara, benzetmelere, uzak çağırışımlara ve aktarımlara pek yer verilmemiştir. şiirde özel adlardan yararlanılmıştır. bu durum şiirde gerçekçiliği artırıp, şiiri gerçek bir olayın manzume şeklinde aktarımına dönüştürmüştür. bektaş ağanın yavuz sultan selim zamanında yapılan ok atma yarışlarına katılması ne kadar yaşlı olduğunu da vurgular. (choban, 31.05.2005 04:58) |
| 7. | ingilizce all correct (herşey doğru) nun argosu oll korrect'in kısaltması. (easy company, 30.11.2005 10:08) |
| 8. | bulmacalarda sıkça sorulan ilkel bir silahın cevabı (vatman, 30.11.2005 10:17) |
| 9. | yunanca ola kala'dan gelen kısaltmadır. (twinkle, 10.03.2006 13:45) |
| 10. | (bkz: tir) (mavio, 27.07.2006 11:16) |
devamı