|
|
- sadece aşırı ısıdan değil, kimyasal maddelerden, elektrikten, x ışınlarından ve radyoaktif maddelerden de oluşabilecek bu hasar türü çok acı verir. birinci derece yanıklar bile insanın gözünü yaşartabilir
(mavio, 26.07.2004 01:13)
- bir iskambil oyunu.
- manevi anlamda kullanıldığı zaman acı çekmiş , pişmiş , görmüş geçirmiş anlamında kullanılan sözcük.
(skuba, 26.07.2004 01:23)
- (bkz. yandım anam)
(mavio, 26.07.2004 01:24)
- (bkz. bağrı yanık)
- sobanın kapağını açmam ile fırlayan alev topunun derimde verdiği tahribattır.çok acı veriyor,diş ağrısından sonra ikinci sıraya koydum kendisini.
- yanığın derecesi (1-2-3) ve yüzdesi önemlidir. derinin sadece üst yüzeyi(epidermis) zarar görmüşse 1. derece yanık denir ve acıyan, iz bırakmadan iyileşen, su toplayan yanıktır (bu bölgenin kabuğu koparılmaz, sadece içindeki sıvı şırıngayla dışarı alınır). 2. derece yanık biraz daha derindir (epidermis ve dermis zarar görmüştür), kırmızı renktedir, ağrır, genellikle iz bırakmadan kendiliğinden iyileşir. 3. derece yanıkta ise deri altı yağ tabakası dahil zarar görmüştür, beyaz renktedir, sinirler zarar gördüğü için hasta acı veya ağrı hissetmez, en ağır yanık tablosudur, kendiliğinden iyileşmez, tedavi gerektirir ve iyileştiğinde geride iz bırakır.
yanık bölgeye yoğurt, dişmacunu gibi şeyler sürmek zararlıdır (dişmacunu içinde ağrı kesici maddeler içerdiği için en başta iyi geldiği düşünülebilir ama cilde daha fazla zarar verir). direkt buz uygulaması da yanlıştır, "soğuk yanığı" denen yanığa sebep olabilir, bu yüzden soğuk suyla (musluk suyu) yıkamak en iyi yöntemdir; yanık alanı büyükse soğuk suya batırılmış havlular kullanılabilir ( soğuk duş hastada hipotermiye sebep verebilir)
yanık yüzdesi hesaplanırken; kol %9, bacak %18, gövdenin her yüzü %18, baş %9 ve genital bölge %1 olarak hesaplanır.
deri bütünlüğü bozulduğu için sıvı kaybı olur, hastaya damar yoluyla sıvı verilerek telafi edilmeye çalışılır.
malesef ülkemizde çok az yanık merkezi vardır ve yatak sayısı da çok azdır.
- gittikçe kızaran elimin sebebidir.
iyi bir sıcak su yanığı için önce el nivea milk adı verilen pompa aparatına sahip kremle bir güzel kremlenir akabinde kahve için ısıttığınız suyu barındıran çaydanlık tutulur. eğer el yeterli kayganlığa erişmişse çaydanlığa hakim olunamaz ve el haşlanmak suretiyle yakılır.
gözden iki damla yaş düşer ve hikaye burda sona erer.
- (bkz: güneş yanığı)
- ağladığımı gör diye ağlamıyorum;
ağladığım için ağladığımı görüyorsun.
(bkz: özdemir asaf)
- (bkz: cuhnis)
- 3. derece yanıklar hastane ve hatta özel yanık merkezlerinde tedavi edilir.fakat 1. derece yanıklar ve 2. derece yanıkların hafif olanları (deri soyulmamış olanlar) evde tedavi edilebilir.tabi ki en doğrusu doktor gözetiminde olmaktır.
1. derece yanıklarda yanan bölgede sadece kızarıklık ve ödem bulunur, deri bütünlüğü bozulmamıştır.bu durumda mutlaka öncelikle soğuk su uygulanmalıdır.kesinlikle diş macunu vb sürülmez.zaten bu yanıklar en geç 1 hafta içinde kendiliğinden iyileşir.bepanthene gibi bir krem sürülebilir.
2. derece yanıkların 2 tipi vardır:hafif ve ağır
2. derece hafif tipte:deri bütünlüğü bozulmamıştır.bu yanıklara genellikle güneş neden olur.yanan bölgenin rengi koyu kırmızıdır.ayrıca 2-3 gün içinde ödem ve büller(deride baloncuk olması) oluşur.eğer yanık alanı geniş ise hastanın sıvı tedavisi sağlanmalıdır.çünkü ödem nedeniyle sıvı kaybı bol olmaktadır.bu tip yanıkta hasta eğer çocuk ise mutlaka doktora gidilmelidir.yetişkin hastalarda ise ilk günlerde bepanthene krem uygulanabilir.oluşan büller kesinlikle patlatılmamalı, patlayanlar için ise bölgeye antiseptik solüsyon uygulanmalıdır.(salvon olabilir fakat dikkatli kullanılmalıdır.diğer antiseptik kremler veya solüsyonlar kulanılabilir)büller 5 gün içinde patlayarak açılır.açıldıktan sonra mutlaka o bölgeler antiseptik solüsyonlar ile temizlenmelidir.ayrıca bu dönemde epidermiste epitelizasyonu hızlandırmak için fito krem ve bepanthene krem uygulanabilir.(fito krem idealdir.)bu tip yanıklar 8-10 gün içinde iyileşirler geride iz bırakmazlar fakat çiller oluşabilir.
2. derece ağır tipte:bu tipte derinin epidermis katmanı bül devresini yaşamadan, sıcak madde temasının ardından soyulur.bu nedenle bu yanıklar daha tehlikelidir.bu yanıklara neden olanlar genelde kaynamış su, çay vb sıvılar, sıcak metal yanıkları, düşük voltaj elektrik yanıklarıdır.bu hastalarda mutlaka yara bakımı sıkı bir şekilde yapılmalıdır.doktor gözetimi şarttır.hasta evde tedavi edilmeye çalışılmamalıdır.hasta, hastanede yatırılmayacağı için evde devam edilen tedavisinde yara mutlaka temiztutulmalı, antiseptik solüsyonlarla temizlenen yara yeri steril gazlı bez ile kapatılmalıdır.bu dönemde hastanın sıvı alımı arttırılmalıdır.bu tip yanıklarda iyileşme süresi 10 gündür fakat bu sadece epitelizasyon içindir.gerçek iyileşme aylar hatta yıllar alabilir.yanık yerinde renk değişimi, kırışıklık gibi izler kalabilir.gerektiğinde bu hastalara deri grefti uygulanabilir.
3. derece yanıklarda hasta mutlaka hastanede yatarak tedavi edilir.bu tip hastalarda yapılabilicek tek şey öncelikle yanan yeri söndürmek veya yakıcı maddeyi vücuddan uzaklaştırmak olmalıdır.bunun ardından derhal hastanın solunum ve dolaşımı (nabızlar) kontrol edilmelidir ve derhal en yakın sağlık kuruluşuna(mümkünse yanık merkezine) gönderilir.
- elektrik yanığı da yanıklar altında incelenir. normal yanıktan farkı akımın girdiği ve çıktığı trasede çok büyük bir alanı etkilemesidir. kemik kırıklarına neden olabilir. normal yanıkta hastalar saatlik 30 cc idrar yapacak şekilde sulandırılırken ( dehidrasyon) elektrik yanığında saatlik 100 cc idrar yapacak biçimde sulandırılır. elektrik yanığının gerçek boyutunu tahmin etmek güçtür.
- bir çeşit iskambil oyunu. 2 deste kağıt ile oynanır. okeyin kağıtla oynanan biçimi diyebiliriz. anadolu da halkımız* kumar oynaken kullanır bu oyunu. 500 ytl'ye kadar giriş vereni gördüm ben bu oyunda. sayısı 100'e çıkan yanar. tekrar oyuna girmek isteyen giriş parasının 2 katını verir, yanmaya en yakın kişinin sayısından -tekrar- başlar oyuna. resmen kumar amuna koyim!
- tamamen sakarlığım yüzünden sol bileğimi sızılar içinde bırakandır.
hele ki (benim gibi) vücudunuzdaki ufacık bir tahribatı bile abartmaya meyilliyseniz hayatınızı cehenneme çevirir.
sol bileğimi kesmek istemişim de cesaret edememişim gibi kırmızı bir iz oluştu."biraz daha çekmesem damarım yanacakmış demek ki " gibi saçma düşünceler bile geçti aklımdan.>damar yanar mı be?<
acıya katlanmak için bileğimi bez parçalarıyla sarıp içlerine buz parçaları koydum.böyle yazarken tarif edemedim ama pratik bir yöntem.*
(bkz: acı çekmenin yaratıcılığı arttırması)
ayrıca biraz arabesk olsa bile bir de şu var; (bkz: sevda yanığı)
- kızartma yapılan yağın içinden çıkmış bir çatal sayesinde omzumda pati izi gibi duran boktan şey.(çok şaşırtıcı biliyorum, çatalla nasıl olur diye) dünden beri ağrılı bir şekilde seyrediyor. bepanthene sürüyoruz bakalım.. ama çok afedersiniz ama hay anasını s*kiyim dediğimdir*.. canım yanıyor ulan bunun yüzünden. üstüne yatamıyorum. kangren olursam diye tırstırıyor bir de..
edit: türkçe harf
|
