felsefeyi gökten yere indiren kişi.
eski zamanların en büyük üç filozofundan biridir sokrates. aynı zamanda
atina doğumlu ilk
filozoftur. yaşamı boyunca atina dışına çıkmamıştır. felsefe tarihinin belki de en esrarengiz kişisidir. aynı zamanda, ardında yazılı metin bırakmadığı halde, avrupa düşüncesini etkilemiş kişilerden biridir.
sokrates'in öğretisinde asıl önemli nokta, onun insanlara bir şey öğretmeye kalkışmamasıydı. aksine, konuştuğu kişiden kendi bir şeyler öğrenmek ister gibiydi. öğretmen gibi ders verir gibi değil, karşılıklı konuşmalardı yaptığı. konuşmalarının en can alıcı noktası ve sokrates'i filozof yapan şey sorduğu sorulardı. hiçbir şey bilmezmiş gibi görünmeyi tercih edip, konuşma ilerledikçe karşısındaki kişinin düşüncelerindeki zayıf noktaları görmesini sağlayıp, bir nevi ayna görevi üstleniyordu. sokrates gerçek bilginin, kişinin kendi içinden geldiğine inanıyordu. bunun için sokrates, insanların doğru kavrayışını doğurmasına yardımcı olmayı görev edinmiştir.
felsefesini yazmak yerine, yaşamayı tercih etmiştir. hakkındaki yazılı metinleri yada günümüzdeki sokrates portresi,
platon'un görüşleri sonucu ortaya çıkmıştır. bilindiği gibi platon, sokrates'in öğrencisiydi.
sokrates toplumun her kesimine seslendiği için; bu tutumu da sert tepkilerle karşılaşmasına ve trajik bir biçimde ölmesine neden oldu. döneminde
tiranlar ve demokratlar değişik zamanlarda iktidara gelmişlerdir. sokrates bunların hiçbiriyle iyi geçinememiştir. kendisini suçlayan demokratlar, onu gençliği yozlaştırmak ve yeni tanrılar ortaya atmakla suçladı. atina'dan ayrılmayı kabul etmediği için ölüme mahkum edildi. bundan kısa bir süre sonra da en yakın dostları yanındayken bir kap dolusu baldıran zehirini içip bitirdi.
kabul gören inanışa göre, huzur içinde öldü. sokrates'in huzurlu bir şekilde öldüğüne insanları inandıran platon olmuştur. ama doğrusu böyle değildir. ölümü berbat, korkunç ve dehşet verici olmuştur. baldıran zehirini içtikten sonra kas kasılmaları başladı, midesi bulandı, kustu ve ardından felç oldu.
...
"kendini bil"
"sınavdan geçmemiş bir yaşam insan için yaşanmaya değmez"
...