|
|
- islamiyet'in iki temel mezhebinden sünniliğe tabii olan kişilere denir. şiilere göre daha fazladırlar. sünni olanlar da dört mezhebe ayrılmışlardır. hanefilik, hambelilik, şafiilik, malikilik.
yanlışım yoksa eğer, şiilerle en kesin ayrılıkları emevilerle, hz. ali'nin savaştığı dönemde olmuştur. hz. hüseyin'in kerbela'da öldürülmesiyle de şiilerle düşman haline gelmiştir.
(bkz: şii)
- sünni düşünce adını literatürdeki şekliyle "ehl-i sünnet ve'l-cemaat" teriminden alır. bu uzunca terimin neyi ifade ettiği islam alimleri arasında sıklıkla tartışılmıştır. bazıları bu yoldan gidenlerin hz. peygamber'in sünnetine uydukları için böyle adlandırıldıklarını söyler. bazıları da şiilerden ayırmak için böyle bir isimlendirmenin gerekli olduğunu vurgulamışlardır.
şurası bir gerçek ki 'ehl-i sünnet ve'l-cemaat' dediğimiz kesim, islam dünyasındaki hakim toplumdur. bu ifade çoğunluğu belirtmek için kullanılır genelde ve "orta yolu" belirtir.
sünnilere ait mezhepler fıkhî mezhepler dediğimiz hanefilik, hanbelilik, şafiilik ve malikilikle sınırlı değildir. esasen bu mezheplerin arasında da çok çok büyük farklılıklar yoktur. farklılık aynı durumlara verilen farklı hükümlerdedir ki bu müslümanların çoğu zaman yararına olan bir husustur. (bkz: @1255895)
sünnilere ait kelami yani itikadi daha anlaşılır bir ifadeyle inançla ilgili mezhepler de vardır ki bunlar eşarilik ve maturidiliktir. biz türkler genel olarak maturidiyizdir. araplarda eşarilik görülür çoğunlukla. bu mezhepler fıkhî mezheplerden farklı olarak allah'ın varlığı, peygamberler, ahiret hayatı gibi imana ait meseleler üzerinde tartışmışlardır.
sünniler islam dünyası içerisinde her zaman çoğunluğu ifade ederler. çatışmalı olduğu iddia edilen ve düşman addedilen şiiler ise sadece ırak ve iran kesimlerinde yaygındır. ancak şu hususu gözden kaçırmamalıyız ki bu mezhep farklılıkları islam milletinin yararına gözükse de çoğu zaman yabancı devletlerin ağızlarının suyunu akıtan bir özellik olmuştur. bunun en iyi örneği 1980'de başlayan ve sekiz sene süren iran-ırak savaşı ve ırak'ın şu an içinde bulunduğu durumdur. özellikle bu konuda müslümanların daha dikkatli olmaları gerekir.
|