dersin hocasının, ders başlayalı yarım saat olduğu halde gelmemesine karşın sınıfın ne olur ne olmaz diyen bir grup tip yüzünden boşalmamasının bilimsel adı.
sözlükte bi başlık altında aynı fikir ve minvalde görüşler-tanımlar yazıldı ise aynı fikirde olmayan yazarın bunu girilerine yansıtamaması,yazdığı andan itibaren de aynı görüşte girilerin ard arda patlama yapmasına sebep olan durum.*
sürü halinde yaşayan canlıların genelde hayatta kalma şanslarını arttıran bi durum..insanda küçük sürüler içinde yaşamaya eyilimli olduğundan insanda da görülür (bkz: yanlızlık korkusu).. tamamıyla doğal ama ikili ilişkilere ve davranışlara yansıtılmaması gereken bir olgudur(aştım ben abi..çözdüm olayı ya..)
ortaokulda bir gün hocayla takışınca hoca sınıftan çıkmamı söyledi bende çıkmayacağımı çünkü yok yazılacağımı ve devamsızlık sorunu yaşayacağımı söyledim ,eğer yok yazmazsa hemen dersten çıkabileceğimi söyledim hocaya bütün sınıf değilsede 10 a yakın yalaka bir ağızdan olur mu öyle şey, ayıp falan gibi konuşmaya başlamıştı işte ilk kez sürü ve sürü psikolojisiyle böyle tanıştım.
akbil doldururken yüzüme tokat gibi çarpan toplumsal gerçektir. bulunan iki akbil gişesinin birinde 10 kişilik kuyruk varken diğeri bomboştur ve her gelen sıraya girmektedir. tam ben de arkalarında duracakken kafamı uzatıp diğerinin açık olduğunu fark ettiğim an işte o andır.
lideri aralarında seçerek "işte liderimiz bu!"dedikten sonra onun peşinden uçurumdan atlamanın neresi akıl-mantık işi anlamış değilim' dedirten kavram.
yazılıda herkes bir aldığı zaman kişinin bir almasının göze batmamasını sağlayan bir piskolojidir. herkesin ben farklıyım dediği yerlerde bolca görülünür. gördüm
güven duygusundan ileri gelir. insan kendini herhangi bir düşüncenin, bir topluluğun, bir eylemin içinde bulduğunda ister istemez kendi kendine sorar: yaptığım şey doğru mu? bana zarar verir mi?
eğer yapılan eylem veya düşünce genel bir çoğunluğa aitse o zaman şöyle bir hissiyat gelişir kişide. o hissiyatta, “evet ben çoğunluğun düşündüğü düşünüyorum, o halde ben doğru olanı yapmaktayım, herkes benim gibi düşünüyorsa bende bir anormallik yoktur, hata yapmıyorum” dur.
bu durum özelikle kendisine güvenmeyen, hayatını kendi yorumlamaktan, onun sorumluluğunu almaktan kaçan kişilerce yapılan bir eylemdir.
sürüden ayrılanı kurdun kapacağı söylemleriyle büyüdük biz büyümesine ama; sürüden ayrılanı yiyen kurdun aslında sürünün kendisi olduğu söylenmedi bize.
sürü psikolojisiyle hareket eden herkes, bu duruma karşı koyan bireylere karşı saldırgan bir tutum izler. bunun esas nedeni kendi oluşturduğu düzen ortamının yıkılması korkusudur. sürüden ayrılan, sürü için en büyük tehditi oluşturur, onun ardından gidenler yüzünden sürü dağılabilir. bu nedenle sürüden ayrılanı yemek mühabtır. her sürünün içinde onun devamlılığını sağlamaya fedai olabilecek kurtlar vardır. bunlar, siz sürünün içindeyken kuzu, sürüden ayrıldığınız zamansa kurda dönüşür. çünkü sürünün içindeki bu kuzular menfaatlerini sürüye bağlamış, kendilerini sürü içinde ifade etmiş, sürüyle var olmuşlardır.
cesaret gerektirir sürüden ayrılmak. çok zor iştir. ezik olmamayı gerektirir önce. sürüden ayrılanlar bilmelidirler ki, kendilerine saldıracak bir değil birden fazla kurt olacaktır. ve baş edebilmenin tek bir yolu vardır. o yolda; asla ikna ve telkin yolu değil; dişe diş, kana kan, pençeye pençe, en etkili savunma saldırıdır düsturuyla savaşmaktır. kişi ne kadar çok sürüden ayrılırsa o kadar kendisi olmuş, o kadar savaşmış ve o kadar kendini bulmuştur. güvenli yaşamanın değil, tam tersine güvensiz ama ilkeli yaşamayı kendine ilke edinmiştir.
ey sürü! güvenli kollarına al beni, kendine benzet. hepimizi bir kıl. farkımız kalmasın kimseden. hep aynı kalalım, hep aynı yaşayalım. huzur dolu, güven dolu yaşamlarımıza rast gelecek aksiliklere kader diyelim, diyelim ki kimse sormasın kendine şunu : “güvenli bir yaşam için kaç sürüden ayrılan kuzuyu katlettik?” diye….
ahmet, mehmet, recai, süleyman ve ibrahim beş arkadaştır.. bir gün savaş nedeniyle topraklarını terketmek zorunda kalan bu beş arkadaş ailelerini de alırlar ve yollara düşerler.. sonra ilk problemde bir kişi sürüden ayrılır.. sonra sırasıyla her problemde birisi sürüden ayrılıp diğer sürüye katılır.. sonra bakarlar ki ikinci sürü birinci sürüden daha fazla olmuş.. işte sürü psikolojisi budur.. o farklıysa ben de farklıyım.. yeah men kabullenemiyorum bu lanet dünyayı.. sistem de ne boktan bir şey diyen grubun da bir sürüyü takip ettiğinin farkında olmamasıdır..
çogunluğa yada çoğunluğun başındakine uyma durumu. hayvanların %100 ü girer bu psikolojiye, insanların %80 igötümden salladım uyar. genelde bu psikolijiye uyulmak istenilmesede kaçış yoktur.
- olum ben sizinle atlamıyacam ordan!!!
+tırsıyormusun yoksa eheheh, bak en başta da mahmut abi atlayacak.
-ya mahmut abi değil babam atlasa yine atlamam ordan.
+ lan yarram bukadar kişi atlıyor elbet bi bildiği vardır bunların.
-tamam lan atlıyacam ama gör bak ben haklı çıkacam!!!
yani insan uymak istemesede haklı olduğunu göstermek ve görmek için uyacaktır sürüye.(bkz: ya seve seve ya sike sike)
bu psikolojiden kaçışın olmadığı da sürüde yaşayan bünyelerin beynine kazınmıştır. sürü dışında bir kurt yada başka bir vahşi düşman tarafından avlanma korkusu nedeniyle hep bir arada dururlar. önden gideni takip ederler hep. o nereye diğerleri de oraya. sürüden ayrılanı kurt kapar demiştir eskiler bile. dünya'nın kuralıdır bu. hiç bir güç değiştiremez kanun olmuştur artık. tez, hipotez demiyorum bak kanun diyorum*.
bu bünyelerin etinden, kürkünden ve sütünden yararlanır çobanlar, ara sıra kaval çalar oyalar beyinlerini dinlendirir kalabalığın, kendisine bir kere daha hayran kalır sürü, o kavalı yanık yanık dillendirdikçe. aslında kavalın sesinin etkiside vardır bu bir arada durma hissiyatını uyandırmada. bazen inatçıları çıkar sürünün içinden onların üzerinede çobana bağlı olan kocaman kocaman köpekleri gönderirler. köpek toparlar hemen, salyalar saçarak o koca dişleriyle, çöker üzerine o inatçı sürü bireyinin. hatta öyle inatçı, sürü güdücü bir merettir ki bu köpek, baktı sürü bireyi koptu topluluktan takılıyor köşesinde, çobanı, sürüyü bir kenara bırakır bekler onun başında ayrılmaz çoban gelip bulana kadar onları. dış tehliklere karşıda savunmasız bırakmaz böylece sürü bireyini, kaderini şekillendirir yani tanrı gibi. belki kurda yakalanmadan akıcak gidecek bir çimenlik bulucak orada ceylanlarla çilingir sofrası kuracak, aşayıp gidecek ihtimalini hesap etmez hiç. karar verici odur çünkü, kocaman ve dişleri var, üstlendiği bir misyon var, çobanın köpeği o.
-senin mına koyum!?%@!
tepemde dikilmeyi bırak, kurt da neymiş görmek istiyorum, şu çitlerin öbür tarafında neler var merak ediyorum, kısıtlayıp durma ulan beni diye içinden geçirse bile sürü bireyi, dakikalar sonra onları bulan çobanın nasırlı parmakları arasında sıkışır kalır ve hadi bakalım ağıla sürünün içine tekrardan. obezdir çoğu, hamburger yer, kravat takar, göğüs kıllarını alır, solaryuma girerler.
kaçak hayatı süren sürü bireyleride bir araya gelerek, sürü psikolojisinin kaçınılmaz olduğu sonucuna varırlar, ama bir fark vardır. yeah men biz farklıyız, hadi farkımızı koyalım, farkındanın fevkindeyiz ulan varmı ötesi, kabullenemiyorum bu dünyayı gibi abidik gubidik sürü bireyinin farklı düşünenlere kullandığı kafasındaki farklı olmaya çalışma çabasıyla özdeşleştirdiği bir imaj bulma, kılıfa girme sorunu değildir bu. bu bireyin düşündüğü gibi yaşamasıyla, yaşadığı gibi düşünmesi arasındaki ince farkın sonucudur. belki ben çobanın tipine ayar oldum, sen niye sürünün içinden sıyrılıp çoban köpekliğine soyunuyorsun diyesi gelir insanın. bireyin ben oynamıyorum kardeşim deme özgürlüğü vardır, diğeri bende oynamıyorum dediği zaman ikiside aynı sürüye mü dahil oluyorlar? e hadi olsunlar tamam da. senin içinde bulunduğun sürü ile bu ikisinin bir arada olduğu sürünün psikolojisi aynımı olacak ? nerde çoban nerde çoban köpeği ? bi kere o sürü iki kişi hem sen yoksun ?
yangın var kaçın!
-şu tarafa koşun hıss hıss hıss!..
-ahmet koş koş koş yangınnnnn !!
-orda polis çevirmesi var şu yol açık
(sürü geri döner o tarafa koşar)
budur. ben niye o tarafa kaçıyorlar diye oraya koşayım ? tehlikeden uzaklaşma psikolojisi, o anki korku ve panikle yapılan ilk ani atakla nereye atlarsan o tarafa kaçarsın.
çöp kutusunda bomba varsa, kutudan uzaklaşırsın, kuzeye, güneye doğuya, artık ne taraf uygunsa, neden senin peşinden koşayım ?
konsere gidersin amacın eğlenmektir, ortak amaçlar için bir araya gelmiş insanlar toplanmıştır. aynı şeyleri yaparlar yada birbirlerinden etkilenirler, ritmik tempolar, headbang, pogo vs.. hadi bu olur ortada ortak bir amaç için toplanma durumu söz konusu.
sürü psikolojisinin içinde işte bu bütünlüğü bir arada tutmaya yardım edecek bütün malzeme mevcuttur. sürü olarak yaşamak istemek ile sürüden ayrılmak istemek, yeni bir sürü kurmak istemek. sonuçta bir sürü hep olur. ama farklı bir şeyler mutlaka olacaktır. sürü olmayı nasıl değerlendirdiğine bağlı bu. sürü olmayı kabullenmemek değildir olay sürü psikolojisidir burda. sistemi ayakta tutanda bu* psikolojidir işte.
bu psikolojiye sahipler yalnız kaldıklarında ne yapacaklarını şaşırırlar. bu şaşkınlık sürekli olursa depresyona varan etkiler gösterebilir. bu kimseler grup halinde gezinir dururlar. en özel olması gereken tek kişilik şeyleri bile topluluk olarak yaşarlar. bu kimseler aşık olduklarında karşı cinse gösterecekleri davranışları bile kendi gruplarında karara bağlarlar. bu kimseler devlet kuramazlar, devrim yapamazlar, kişisel haklarını koruyamazlar. yaşarlar ama yaşamamış gibi silinir giderler. bir bitki gibi, ot gibi, sanki vazife üzerine yaşarlar.