|
|
- son bir yıldır abd gibi gelişmiş ve hindistan, çin gibi de gelişmekte olan ülkelerde yaşanan ve son haftalarda da panik-güdümlü hareketler ve spekülasyonlar sonucu büyük bir küresel ekonomik krize yol açan durumdur. bu hafta time dergisinde yayınlanan bir rapor, fiyatların artmasının kısa vadede pirincin yetersiz olmasından değil, daha ziyade bazı ülkelerin yanlış politikaları, serbest piyasa ekonomisi ve bazı tarım ürünlerinin yanlış dağıtılması sonucu olduğundan dem vurmaktadır. pirinci en çok kullanan asya ülkelerinde ve haitide panik yaşanmaktadır ve hükümetler ithalatı ve ihracatı kontrol etmeye çalışmakta ama kriz küresel düzleme ulaştığından fiyatların artmasını durduramamaktadır. haitide isyanlar sonucu hükümet görevden düşürülmüştür. bu asya ülkelerinde pirinç yemeklerin yüzde doksanını oluşturmaktadır ve pirinçsizlik açlık anlamına gelmektedır.
time makalesine göre kısa vadede dünyaya yetecek pirinç vardır ve panik gereksizdir. ancak uzun vadede pirinç yetmeyecektir. nedenler: nüfus artışına tarım ürünlerinin artışı yetişememektedir (birileri de gelecekte aç kalabilecek 3 çocuk yapmak için kasmaya devam etsin). bir çok asya ülkesi hızla gelişmektedir (hindistan ve çin gibi) ve tarım alanları talan edilmekte, yerlerine sanayi merkezleri yapılmaktadır. çin ve hindistanda gelişmeyle birlikte insanlar daha çok yemeğe, tüketmeye ve israf etmeyebaşlamışlardır. son olarak da küresel ısınma sonucu seller veya kuraklıklar tarıma büyük zararlar verecektir.
pirinç fiyatlarının yol açtığı krizde zarar gören fakir ülkelere yardım için bush dünya bankasından 200 milyon dolar tutarında acil kredi fonlarının kullanmasını istemiştir. birleşmiş milletler tarım örgütü de 19 milyon tutarında olan bütçesinin (evet 19 milyoncuk, yanlış okumadınız) yüzde 60ını acil yardıma ayırmıştır.
britney spearsın ne olduğu belirsiz eski kocası kevin geçen hafta bir restoranda yemek yedikten sonra 1600 dolar tutarında bahşiş bırakmıştır. yemekte içilen ve yenilenlerin tutarını yazmaya utanıyorum. tom cruise gibi ünlüler film başına 20 milyon falan almaktadırlar. bazılarının oturduğu evlere değer biçilememekktedir.
pirinç krizinden en fazla etkilenen ülkelerden biri olan filipinlerde ise 68 milyon kişi günde 2 doların altında gelirle yaşamaktadır.
çöpe her akşam yemek atarken kaçımız neden tabağımıza veya tencereye gereğinden fazla yemek koyduğumuzu düşünüyordur acaba?
- (bkz: kaşıkla pilav yiyen tuhaf insan)
- işin küresel ısınma, kuraklık vs sebeplerinden ötürü asıl sorunun izlenmeye çalışılan politikalardan ötürü olduğudur. zamanında "artık bu topraklarda patates değil, araba yetişecek" gibi sıfat bulamadığım cümleleri için aynı atmosferden o2 soluduğumuz meymeletsiz insanların suçudur bu artış. bir akıllı da "aç kalınca, buji mi yiyeceğiz peki?" dememiş/dedirtilmemiştir, isteyerek/zorla alkış tutmuştur/tutturulmuştur.
bu politikalarda etken olarak 18yy. da yaşayan ekonomistler etkili olmuştur. malthus'undan ricardo'suna, sismondi'sinden concorced'ine.
hani derler ya ilkokuldan beri, "arkadaşlar ülkemiz gelişmekte olan bir ülke". bunlar söyleyen hocalarımla tekrar bir görüşmek isterim. hani lan, yıllardan beri gelişemedik mk. bi çay koyun hele.
tarım politikaları açısından da çok ilginç politikalar ihtiva ediyoruz milletcek/devletcek. çiftçiye destek vermeyen devlet, buna ek olarak çiftçi malına haksız rekabet olacak şekilde dışarıdan mal sokan yapı, daha fazla pazarı var diye başka ürünün yetişmesi gerekirken, daha da başka ürün yetiştirerek toprağın verimliliğinin ağzına sıçan çiftçiler (tabi devlet teşvik ediyor bunu) bu kıtlığın-artışın görülmeyen yüzlerindendir.
şimdilik bu sorun öööylesine geçiştirilse de, daha sonraki nesiller için göt korkusuna mahal verecek gelecek sorunsallardandır. allah sonumuzu hayır etsindir
- dünya piyasalarındaki emtia ve ve hububat fiyatlarının spekülatif olarak artmasının türkiye'nin tarım politikalarına bağlandığı fiyat hareketliliği.
- halkı tosyadan sanayi atıkları ve kanalizasyon artıkları gibi maddelerle sulanan canım ergene pirinçlerine, baldo dan yaptığınız pilavlara sütlaç veya çorba havası katan lapadan başka birşey olamayan kırıklı pirince dönmesini sağlayan olaydır.
- doğada olup bitenleri dikkate alıp,çevreye özen göstermeyi denemek için bir başlangıç olabilecek durum.ve tabi tarımsal üretimin dikkate ve ciddiye alınmadığının göstergesi.
(sophia, 19.04.2008 23:11 ~ 23:12)
- türkiye gibi bir ülkede böyle bir zam yapmak ''tarım ülkesinde tarım üzerinden soygun yapmaktır''
- pirinç yerine en azından fiyatlar düşene kadar bulgur yiyerek satıcıların aklını başına getirmeliyiz toplum olarak.o zaman evdeki bulgurdan olduklarından pirince zam yapmaktan vazgeçerler bizde tereyağlı pilav günlerimize belki geri döneriz.
- bir anda gündemi işgal edip sonra gündemden düşen konudur. baldo pirinç halen migros'ta 6.5-7 ytl fiyatlarla satılmaktadır.
- almanyada pirinç fiyatları kilo başına 1-1,5 euro arası değişmektedir. sanırım buradaki talebin azlığından kaynaklanan bi durum.
buna benzer bir durum da sanayi devriminin başlarında ingilterede yaşanmış. tekstil tekstil diye yırtınan sanayiciler koyunların kılından faydalanmak için aşırı koyun üsretmiş onları beslemek için temel ihtiyacı karşılayacak besin madesi üretilen tarlaları mera yapmış bunun sonucunda elde giyecek varken yiyecek olmaması sonucu insanlar koyunlarla birlikte beslenmiş gaza gelen koyununu kesmiş. ne kadar doğru bilemiyorum bir iktisat dersinde görmüştük. ha şimdiki durumda araba , buji yenemeyeceği için durum daha sakat. sürdürülebilir kalkınmanın gozunu seveyim.
- annemin sarmayı eskiden sadece pirinçten yaparken, artık pirinç+bulgur'dan yapmasına sebep olan olaydır...
(ya da evde pirinç azalmış, biricik kızı kıçını kaldırıp markete gitmeyeceği için bulgura muhtaç kalmış olabilir...)
|
