|
|
- 70'li yıllarda new orleans jazz'da oynamış, 7 numarası utah jazz salonunda emekliye ayrılmış efsane oyuncu.
- çocuk yaşımda sabahın körüne saat kurup oyununa canlı tanıklık edecek hayranlığı uyandırmış majesteleri michael jordan'ı şöyle bir kenara ayırırsak, pistol pete maravich benim için nba tarihinde özel oyuncuların tepesinde yer alır. spektaküler oyunu içgüdüseldi. yaratıcı zekasını artistikle süsleyen bir basketbol dehasıydı. maç içinde rahatça kullandığı sayısız tricky hareketiyle şov repertuarı engindi. magic johnson'ın ağızları açık bırakan paslarını (başka yere bakarak, bacak arası, arkasına, vs.) ondan 10 sene önce kullanıyordu. şut yeteneği muazzamdı ama dahası döneminin oyuncularının arasında açıkça fark ediliyordu estetiği. dribblingi bile zamanının odunumsu oyunundan sıyrılıyordu. eğer tarz yaratmış ve kendinden sonra gelenleri etkilemiş birilerinden bahsedeceksek pistol ilk adı sayılacaklardandır. smaca yükseldiğinde geri savrulan afrosuyla dr. j. nasıl bir ikonsa, maravich'in umarsız halini yansıtan uzun, dağınık kahverengi saçlarıyla potaya yönelen imajı da o değerde belleğimde.
zamanından bu yana birçok kişiye ilham kaynağı oldu. günümüzden misal, white chocolate jason williams ve baron davis oyunlarının gelişiminde pistol pete'i örnek aldıklarını söylemiştir defalarca. nitekim maravich'in 30 sene önce kullandığı zamanının ilerisindeki hareketler (ilk yapan kendisi olmasa da inanılmaz bir rahatlıkla ustaca sergilerdi) adı geçen ve başka oyuncularca gerçekleştirildiğinde hala haftanın görüntülerinde, jeneriklerde kendine yer bulur. hani bir benzetme yapmak gerekirse harlem globetrotters'ın felsefesiyle uyuşurdu oyun anlayışı: eğlenmek ve eğlendirmek.
babası press maravich 40'larda profesyonel basketbol oynamıştı ve çok ufak yaştan pete'e basketbol sevgisini aşılamakla kalmamış, sıkı çalışmasına ön ayak olarak sağlam top hakimiyeti ve dribbling yeteneği kazanmasına katkıda bulunmuştu.
maravich'in tartışmasız en parlak yılları cılız fiziğine rağmen kolejde geçirdiği senelerdi. louisiana state university forması altında kırdığı rekorlarla halen ncaa'de skora dayalı nerdeyse tüm istatistiklerin zirvesinde:
toplam kariyer sayısı 3.667
kariyer skor ortalaması 44.2
saha içi şut isabeti 1.387
şut denemesi 3.166
50 ve üstü sayı attılan maçlar 28
tek sezon sayı ortalaması 44.5
ve daha birçok rekor. tüm bunları gerçekleştirirken ncaa'de üçlük basket kavramının olmadığını belirtmek lazım (86-87 sezonunda eklendi). yılın oyuncusu seçilmek dahil (1970) her bireysel başarıyı yakalamasına ve tatmini yaşamasına rağmen profesyonel yıllarında tezahür edeceği gibi takım bazında başarıdan çok uzaktı.
1970 draftında bob lanier ve rudy tomjanovich'in arkasından atlanta hawks tarafından 3. sırada seçildi. ilk 2 sene takımın mevcut yıldız oyuncularından dolayı istediği kadar kendini gösterme fırsatı bulamadı. yine de rookie takımına seçildi. sonraki 2 sene ise takıma uyum sağladı ve ortalamalarını yükseltti. 73 ve 74'te arka arkaya all-star oldu. ancak hawks'u playofflarda yeterince ileriye taşıyamadı.
1974-75 sezonunda nba'e katılan new orleans jazz birkaç oyuncu ve draft hakkı karşlığı maravich'i louisiana'ya geri getirdi. jazz'la ilk senesinde biraz bocaladıktan sonra pistol pete takımda ağırlığını koydu. new orleans'taki üçüncü senesinde kariyerinin en yüksek sayı ortalaması 31.1 ile sayı kralı oldu (1977). o sene 25 şubatta knicks'e karşı oynadığı maçta attığı 68 sayı hala nba tarihindeki en yüksek 12. skordur. kazandığı bireysel takdir ve saygıya rağmen jazz başarısızdı takım olarak. zaten maravich'in tüm kariyeri boyunca eleştirildi bu husus. sadece kendine oynadığı, takım arkadaşlarını oyuna katmadığı, takım oyunu oynamadığı söylendi durdu. hawks yıllarından takım arkadaşı lou hudson "raw-talentwise, he's the greatest who ever played. but always, no matter what he does, he will be a loser. that's his legacy. it never looked easy being pete maravich." dediğinde bir bakıma haklıydı da. takım bazında winner olmaktan ziyade kendi oyununa bakardı hep.
sonraki senelerde ise yaşadığı sakatlıklar pete'in ortalamalarında ciddi düşüşe neden oldu. 79-80 sezonunda jazz franchise'ı utah'a* taşındı. bu maravich'in jazz'la son senesi oldu. 17 maç oynadıktan sonra serbest bırakıldı ve larry bird'ün çaylak olduğu boston celtics kendisiyle anlaştı. celtics'le sadece 26 sezon içi maçı oynayabildi. maravich'in özelliklerden biri uzun mesafe şutlarıydı; nba'de üç sayılık basket ise 79-80 sezonunda yani pistol pete'in son senesinde uygulanmaya başladı. pete bu sezon 15'te 10 üçlük sokmuştu. playofflardaysa takımın doğu konferansı finallerine çıkmasına katkıda bulundu. akabinde de tüm nba kariyerinde sadece 658 maç oynamış olarak 24.2 sayı ortalamasıyla emekliliğe ayrıldı.
basketbolu bıraktıktan sonraki ilk zamanların kendisinin en kötü dönemi olduğunu söyleyen maravich 1982'de dine döndü, içkiyi bıraktı, vejetaryen oldu ve ömrünün geri kalanını mutlu-sağlıklı bir aile hayatı sürerek tamamladı.
1987'de naismith memorial basketball hall of fame'e dahil edildi; bunu başaran en genç oyuncu olma özelliğini korur.
1988'de california'da bir spor salonunda 3'e 3 maç yaparken kalp krizinden öldüğünde ise otopsisinde atardamar noksanlığı ile doğduğu ortaya çıktı. işin daha dramatik yanı 1974'te bir röportajda "i don't want to play 10 years and then die of a heart attack when i'm 40" demiş olmasıydı.
ölümünden kısa bir süre sonra louisiana state university spor salonunun adını pete maravich assembly center yaptı.
47 doğumlu, 6'5" (195.5 cm) boyundaki sırp asıllı pete press maravich'in diğer önemli başarıları şöyle:
5 kez all-star seçildi (1973, 1974, 1977-1979)
2 kez all-nba first team'e seçildi (1976-1977)
1996'da nba'in 50 yılı şerefine seçilen nba tarihinin en iyi 50 oyuncusundan biri oldu.
14 isabet ve 16 denemeyle bir çeyrekte en çok serbest atış rekorlarını paylaşıyor.
|