denizlerimizde sıkca rastlanılan bir börtüböcek türü. kayalık ve yosunlukların birleştiği bölgelerde görülür. rengi kırmızılı siyahtır, dış kabuğu çağanoz gibi başka yengeçlere göre oldukça daha ovaldir, kıskaçları büyük ve kabadır.
yengeç avlamak için kullanılan özel ağlara ek olarak dikkatli olmak kaydıyla elle de yakalanabilir.
istanbul boğazında özellikle sarıyer tarafları bu iş için müsaittir. bir 5lt'lik pet şişeyi ortasından büyük bir yatay ark yapacak şekilde kesersiniz ama arkı koparmazsınız. bunu suyla doldurup içine birkaç iri taş atı dibe yatırırsınız. daha sonra elinize 20-30cmlik mümkünse ucu çentikli bir kakıç benzeri alet alırsınız ve suya girersiniz. (tercihen balıkadam ekipmanıyla veya sadece maske+palet+şnorkel ile. açıkta gördüğünüz pavuryaları dikkatli davranarak hızlıca üstüne bastırıp kollarını kapatarak tutarsınız. çatlaklarda veya kaya diplerinde olanları ise yakalamak biraz daha zor veya imkansızdır. çatlaktan içeri girdiği anda kolarını karnının altında birleştirip kamburlaşır ve kayanın içine yerleşir çıkarmanız mümkün olmaz, hayvana hiç zarar vermeden başka yengeç aramaya başlamakta fayda vardır. yakalanan pavuryaları pet şişenin içinde biriktirirsiniz ve çıkarken de bu petşişenin suyunu süzer hayvanları evinize götürürsünüz.
eğer yakın zamanda pişirmeyecekseniz bir süre tatlısuda da muhafaza etmeniz mümkündür. eğer kısa sayılmayacak bir yol boyunca taşıyacaksanız deniz suyuyla ıslatılmış bir havluyu yengeçlerin üzerine bırakabilirsiniz. eğer suyun içinde muhafaza ederseniz kavga etmeye başlarlar ve birbirlerinin kollarını bacaklarını koparırlar bu da piştiklerinde hoş gözükmez.
gelelim pişirmesine, büyük bir tencerede sirkeli (takriben 20'ye 1 oranında falan sirke kullanabilirsiniz) tuzlu su kaynatılır ve yengeçler canlı olarak tencereye atılırlar. (filmlerde anlatıldığı gibi can çekişmez pişerken, o şokla anınla ölürler. canlı pişirilmesinin sebebi etinin öldükten sonra pelte gibi olup akmasıdır, bu istenmez) kısık ateşte eklemlerinden beyaz eti çıkmaya başlayana kadar kaynatılır (en azından ben öyle yapıyorum) daha sonra da soğuması için tabakta kuru olarak bekletilir ve servis edilir. snıldığının aksine kabuğunun altındaki eti yenmez, öyle olsa herşey çok daha kolay olurdu. ayakları ve kıskaçları penseyle kırılarak ayıklanır ve hafif karabiber eşliğinde yenir. tadına da doyulmaz..
özel bir misafiriniz olduğunda tercih edebileceğiniz otantik bir yemektir ancak bayanların geneli sofrada kırmızı büyük bir veya daha fazla böcek görmekten hoşlanmazlar bu yüzden mutfakta onlara göstermeden ayıklayıp etini servis edebilirsiniz. bir yemek olarak değil bir meze olarak düşünmekte fayda vardır. çünkü kocaman bir pavuryadan çıkan et dişin kovuğunu doldurmamakla beraber gece uykularınızı kaçıracak bir duvara tırmanma etkisi yapabilir.
http://img82.imageshack.us/...