nürnberg uluslararası askeri ceza mahkemesi*  

2.dünya savaşı sırasında müttefikler moskova bildirisi ile savaşın bitiminde hep birlikte savaş suçlularını yargılayacaklarını ilan etmişlerdir. savaş sonunda almanlar teslim bildirgesinde savaş suçu işleyen nazi yöneticilerini müttefiklere teslim edeceğini kabul etmiştir. abd sscb ingiltere ve fransa 08.08.1945’te londra anlaşması ile savaş suçlularını yargılamak üzere bir uluslararası mahkeme kuracaklarını deklare etmeleri ile ilk kez savaş suçlularının uluslararası düzeyde yargılanmaları gündeme gelmiş oldu. bu anlaşmayla mahkemenin statüsü de belirlenmiştir. mahkeme yenen devletlerce atanacak 4 yargıç ve 4 savcıdan oluşacaktı. mahkemenin yargılayacağı suçlar barışa karşı suçlar, savaş suçları (bkz: savaş suçu) ve insanlığa karşı suçlar olarak belirlenmiştir ve aynı anlaşmayla bunların tanımı yapılmıştır.

hitler in kalelerinden nürnberg şehrinde bulunan mahkemelerdir. oldukça bakımlıdır. ziyaret eden gruplara özenle hazırlanmış olan, içinde ikinci dünya savaşını bire bir yaşayan musevilerle ve almanlarla yapılmış röpörtajların da bulunduğu film gösterimi yapılır. zamanında savaş suçlularının oturduğu sandalyelerde siz oturursunuz. göz yaşlarınızı tutamadığınız anlar olur... yine de şaşırılacak bir şey vardır ki altı özellikle çizilmelidir: o da almanlar ın tarihleriyle bu kadar barışık olup , geçmişlerini kabullenmeleri ve utanç duymalırıdır. yapılan hatalar ince ince anlatılır. binadaki o kocaman duvarlar gezerken üstünüze üstünüze gelir...

judgement at nuremberg adı altında sanırım 1961 yılında filme çekilmiştir. mahkeme sahnelerinin hatırına izlenebilir biraz sıkıcı ama.

bu mahkemlerde nazileri ancak başka topraklara zorla girmesi nedeniyle suçlamışlardır. çünkü abd, ingiltere ve diğer devletlerin bombardımanında ölen insanlar nazilerin öldürdüklerinden fazladır.