daha önce bu ve benzeri meyvelerin isimlerindeki gizeme değinmiştim (bkz:
yenidünya/@3436625). özetlemek gerekirse,
yenidünya ve
malta eriği bir yana,
muşmula,
beşbıyık ve
döngel hep aynı meyvenin adları. haydi muşmula yunancadan girmiş; peki beşbıyık ve döngel de neyin nesidir?
bugün, sağlam kaynaklardan bu konuya ışık tutabilecek bir bilgi edinmiş bulunuyorum. eskiden, efendim, istanbul manavları pazarda mallarını satarlarken müşteriye özel naralar uydururlarmış. muşmula satanların geleneği ise şöyleymiş: eğer orta yaşlı bir abimiz geçiyorsa "geel! beşbıyık geel!" diyorlarmış. yok, güzel bir hanımefendi geçiyorsa "dön gel ablaa! dön geel!" diyorlarmış. yok yaşlı bir vatandaş ise geçen "geel! muşmula geel!" (bkz:
muşmula suratlı) diyorlarmış. işte bu meyvenin çok çeşitli adlarının kaynağı buymuş.
yediniz mi? ben yemedim pek. yine de gizemin ciddiyetini göstermesi açısından önemliydi bu hikâyenin aktarılması.