|
|
- tekeşlilik (fr. monogamie)
(bkz. poligami)
(bkz. bigami)
(bkz. poliandri)
- endogami ve egzogami şeklinde türevleri de vardır.
- insanlık açısından bakıldığında; özünde erkeğin kadına dayattığı ve fakat yine erkeğin uymaktan kesinlikle çekindiği bir kavramdır monogami. erkek kendi doğası gereği soyunu yayabilmek için olabildiğince fazla çiftleşmeli ve tohumlarını olabildiğince geniş bir alana yaymalıdır, öte yandan kadın ise mutlak suretle doğurmalı ve insanlığın devamını sağlamalıdır; aslında bu şekilde düşünüldüğünde kadının da poligamik davranışlar içinde olması gayet mantıklı ve algılanabilecek bir olgudur, nasıl ki erkek soyu en geniş şekilde yayma amacındaysa kadın da ne olursa olsun hamile kalmalı ve doğurmalıdır.
monogaminin ortaya çıkış noktası ise mülkiyet kavramının olgunlaşması yerleşik düzen ile gelen tarım ve hayvancılıkla başlar; sürekli aynı toprak üzerinde yaşamak, o topraktan faydalanmak ve ürünü korumak için güç gereklidir, fiziksel olarak güçlü olan erkektir, toprağı koruyan kişi olarak erkek toprağın sahibidir ve bu mülkiyetini kendi nesline devretme gayesindedir; bunun için de doğacak çocuğun mutlak suretle kendi nesli olduğuna emin olması gerekir; işte bu noktada erkek kadını monogamiye iter ama kendisi için herhangi bir kısıtlayıcılık yoktur kaç kadından çocuğu olursa olsun çocuklar kendi dölü olduğu sürece sorun yoktur mülk bölünse dahi soy içerisinde korunmuştur.
monogaminin aşk ile, sevgi ile bir alakası yoktur insan doğası içerisine belli materyal gereksinimler içerisinde yerleşmiş bir olgudur monogami ama karşılıklı monogami tüm bu materyal zorunlulukların yanısıra iki insanın karşılıklı sadakatlerini ve bu sadakat için de saygı, sevgi ve dolayısı ile aşkı gerektirir.
sonuç olarak insan doğası gereği monogami ile yaşayan bir canlı değildir ama dış çevresel faktörler ve duygular insani monogamiyi doğal yaşam tarzı olarak seçmeye götürmektedir.
not: resmi olmayan ve kaynağı belirsiz bir bilgiye göre dünyadaki çocukların 1/3'ünün kendilerinin olduğu sanılan ebeveynlerden olmadığı söylenmektedir.(theone, 15.12.2006 22:01 ~ 22:05)
- (bkz: dopamin)
- "şu dünyada bi eşim daha yok" mütevaziliği.
|
