tasavvuf modasının kuzey amerika'da pek hızlanması ile birlikte vuku bulan olgu. aslında gavurların tabiriyle 'whirling dervishes' yani semazenler ve genel olarak mevlevilik osmanlı döneminde de aynı zamanda bir tür turistik çekim alanıydı. istanbula gelen ecnebiler galata ya da yenikapıdaki mevlevi semalarını izlemek zorunda hissederler, aynı günümüz turistleri gibi ülkelerine böyle bir 'eksiklikle' dönmek istemezlerdi. 1970 li yıllarda da amerikada ve fransada mevlevilerin ve hatta cerrahilerin ne kadar geniş (belki de hatrı sayılır) bir kamuoyuna seslendiğini anlamak için kudsi erguner'in bir ayrılık çeşmesi adlı anılarını yazdığı kitap okunabilir.
