tasavvufta
seyr u süluk dediğimiz olgunlaşma sürecini tamamlayıp hocasından izin alarak halkı irşad etmekle vazifelendirilen sufi. mürşid olmak için en temel ve can alıcı şart, seyr u süluk'u tamamlamaktır. bu süreci tamamlamayıp da şeyhlik ve mürşidlik iddiasında bulunanlar çoğu zaman halkı yanlış yönlendirmişler, onlara söylenmemesi gereken sözler söylemişler ve bu yüzden halkın tepkisini çekmişlerdir. hatta osmanlı devletinde durumu buna benzeyen bir kaç sufi de idam edilmiştir.
(bkz:
oğlan şeyh ismail maşuki)
(bkz:
şeyh hamza bali)
(bkz:
şeyh muhyiddin karamani)
şeyh ya da aynı anlamı taşıyan mürşid ile ilgili bu kadar da karanlık bir tablo çizmek doğru değildir. yani yanlış anlaşılmamalı. osmanlı devleti kurulduğundan beri sufilere karşı bir teveccüh beslemiş, onlara değer vermiştir. fakat, islam inançlarına ters düşen görüşleri bulunan bu üç sufiyi idam etmiştir. bunu şeyhülsiam fetvalarıyla yapmışlardır. dikkati çeken husus osmanlı tarihi boyunca bu sayının üç olmasıdır.
fazla traşa lüzum yok. sözün özü, seyr u süluk dediğimiz süreci tamamlayıp hocasından izin alan sufi mürşidlik yapabilir.