l ultima cena  

leonardo da vinci'nin bir tablosu.isa'nın havarileriyle ölmeden önce yediği son yemeği anlatır.dikkatli bakılırsa isa'nın yanındakinin gerçekten bir kadın olduğu ve kıyafetinin isa'nınkinin tamamlayıcısı şeklinde olduğu görülebilir.bu da aslında leonardo da vinci'nin insalara gizli şifrelerle isa hakkındaki gerçekleri anlatmaya çalışması şeklinde yorumlanabilir.
(bkz. magdalalı meryem)
(bkz. da vinci şifresi)

leonardo da vinci'nin muazzam tablosu. türkçesi isa'nın son yemeğidir.

leonardo da vinci'nin resmettiği gibi kalmayan tablodur.en az 30 kere baştan çizilmiştir ya da eskisi bu diyerek yutturulmuştur.leonardonun komşusunun dahi the last supper tablosu vardır.

leonardo da vinci'nin resmettiği tablonun adı. içerisinde kiliseyi kızdıran mesajları olduğu söylenir. tabloda 13 havarisi ile birlikte bir sofrada oturmakta olan isa son yemeğini yemektedir. dikkatli bakıldığında isa'ya göre sağ yanında bulunan kişi kadındır ve tabloda çizilen bir elin sahibi yoktur.

'da vinci'nin şifresi' adlı kitapta bolca ismi geçen, kitaptaki teorinin ıspatı olarak gösterilen resim.

sanat tarihinde fevkalade önemli bir yere sahip olduğu kabul edilen,orjinalinden sonra birçok sanatçı tarafından da çeşitlemeleri yapılmış,üzerine çok konuşulmuş çok tartışılmış olan, leonardo da vinci'nin resmettiği tablo.muhabbet içerisinde kısaca son akşam yemeği olarak da kullanılır.

leonardo da vinci, milan, 1498; (bkz: http://upload.wikimedia.org/...)

öte yandan değişik sanatçılar tarafından da resmedilmiştir;

tintoretto, 1594; (bkz: http://upload.wikimedia.org/...)

simon ushakov, 1685; (bkz: http://upload.wikimedia.org/...)

tilman riemenschneider; (bkz: http://upload.wikimedia.org/...)

jacopo bassano, 1542; (bkz: http://upload.wikimedia.org/...)

sanat tarihinde çok önemli bir yere sahip,üzerine yapılan yorumlar,araştırmalar ve tartışmalar bitmeyen,üniversite yıllarında sınav zamanı sanat tarihi öğrencilerinin bitmez kabusu olan leonardo da vinci tablosu.

leonardo da vinci tarafından çizilen tasviri için anlatılan anekdot, "her insanın içinde kötülük de vardır iyilik de. siz hangisini vurgularsanız ortaya onu çıkarırsınız. yeter ki şeytanla işbirliği içine girmeyin; o zaman sadece kötülüğe izin verilir." diyen paulo coelho'nun "şeytan ve genç kadın" ından alıntıyla:

"... bu tabloyu yapmayı düşündüğünde da vinci büyük bir güçlükle karşılaştı: iyi' yi isa'nın bedeninde, kötü' yü de isa'nın arkadaşı olan, o son akşam yemeğinde ona ihanet etmeye karar veren yahuda' nın bedeninde tasvir etmek zorundaydı. tabloyu yarım bırakarak bu iki kişiye model olacak yüzler aramaya başladı. bir gün bir koronun konserinde bir yüz gördü, atölyesine davet etti. sayısız eskiz ve karalamadan sonra o yüzü isa'nın yüzü olarak çizdi... aradan üç yıl geçti. hala yahuda için birini bulamayan leonardo kendisi için çalıştığı kilisenin kardinali tarafından resmi bitirmesi için sıkıştırılmaya başlandı... günlerce aradıktan sonra vaktinden önce yaşlanmış, paçavralar içinde bir genç adam buldu. sarhoşun yüzündeki inançsızlığı, bencilliği tabloya geçirdi. çizim bittiğinde ayılmakta olan sarhoş, gözlerini hayretle tabloya dikip şöyle söyledi: 'üç yıl önce, elimde avucumda olanı kaybetmeden önce ben, bir koroda şarkı söylüyordum. pek çok hayalim vardı. bir ressam beni isa'nın yüzü için modellik yapmak üzere davet etmişti..' " (can yayınları- syf. 47- 48)

leonardo da vinci'nin dük ludovico sforza ve düşes beatrice d este için 15. yüzyılda yapmış olduğu tablo. 1495-1498 yılları arasında yapmıştır, 460 × 880 cm boyutlarındadır. yuhanna incili 13:21'de anlatılan isa'nın son günlerinden isa'nın oniki havari'sinden birinin kendisine ihanet edeceğini anlatışını betimler.