14. yüzyılın başlarında ortaya çıkan;
yersinia pestis isimli bir bakterinin neden olduğu düşünülen;
orta asya'da başlayıp avrupa'ya ve tüm dünyaya yayılan; 30 milyonu avrupa'da olmak üzere tüm dünyada yaklaşık 75-80 milyon insanın ölümüne neden olan felaket.
14. yüzyıldan 17. yüzyıla kadar veba salgını özellikle avrupa'yı tekrar tekrar vurup geçmiştir. bu dönemde vebanın avrupa nüfusunun ciddi bir bölümünü yok ettiği bir gerçektir. (bu dönemde ölen insan sayısının avrupa nüfusunun 1/3'ü ile 2/3'ü arasında olduğu tahmin edilmektedir.)
vebanın avrupa sosyal yapısı üzerinde etkilerine de göz atmakta yarar vardır. bu amansız salgın nedeniyle halkın kiliseye güveni azalmıştır. ayrıca hastalık nedeniyle manastırlara sığınan insanlar buradaki din adamlarının ölümüne neden olmuştur; bu da ilerleyen yıllarda nitelikli din adamı sayısında ciddi bir azalma olarak kendini göstermiştir.
bununla beraber, hastalığın nedeni olduğu düşünülen
azınlıklara karşı sergilenen tutum olumsuz yönde değişmiştir. bu dönemde vebaya neden olmakla suçlanıp idam edilen insanların arasında
yahudiler,
cüzzamlılar,
dilenciler,
çingeneler bulunmaktadır.
tüm bunların yanı sıra; işgücünde yaşanan ani azalma nedeniyle hayatta kalan işçiler, yaptıkları iş için daha yüksek maaşlar istemiştir, fakat çıkarılan çeşitli yasalarla maaş düzeni sabit tutulmaya çalışılmıştır. yine de bu dönemde işçi sınıfının ciddi oranda sosyo-ekonomik güç kazandığı da açıktır.
ayrıca ölümün bu kadar yakın olduğunu gören insanların bir bölümü "
carpe diem" mottosuyla hayatlarına yön vermeye çalışmıştır.
