kızıl baş  

komünistlere takılan lakap

kızılbaş sözcüğünün nereden çıktığı kimler oldukları konusunda da birbirini tutmayan savlar vardır; kimilerine göre uhud savaşında yaralanan hz. muhammed’in başının kanlar içinde kalmasından hareketle hz. ali’nin ve taraftarlarının o tarihten sonra girdiği savaşlarda başlarına kızıl başlıklar takmasından gelir. bazıları da şah ismail’in, yavuz sultan selim'le girdiği çaldıran savaşında başına kızıl başlık bağlamasından geldiğine inanmaktadırlar.
ancak bu ad hz. ali ve taraftarlarının başına bağladığı kızıl başlıklardan gelmiş olsaydı bugün arap yarımadasında da (en azından geçmişte) bu adla anılan toplulukların var olmasını gerekirdi. yani kızıl baş isminin şah ismail'in taktığı başlıktan gelmesi daha olasıdır.
ayrıca çaldıran savaşı'nın yapıldığı bölgede vaktiyle yaşayan zerdüştlerde de başa kızıl ip bağlamak adettenmiş.

vakti zamanında turnike yarışmasında güner ümit'in bir espri sırasında söylediği ve daha sonra senelerce ekranlardan uzak kalmasına ve hatta seneler sonra geri döndüğünde hiç bir şekilde tutunamamasına neden olan kelimedir.

turnike'de sarfedilen bu sözün ertesi günü star tv'nin binası basılmıştır.

(bkz: güner ümit)
(bkz: son sözler)

kızıl baş adının çıkış noktası, türkmenlerin, çok eski bir türk geleneğinin devamı olarak "kızıl börk" giymelerine dayanıyor. kızıl başlık giymek, türklerin çok eski bir geleneği idi. yani safevi devletinin kuruluş sürecinde, şeyh haydar devrinde başlamış değildir. türkmenlerin milli-itikadi geleneklerince giydikleri kızıl börkten dolayı, siyasi olarak safevi yanlısı, itikadi olarak da şii anlamında kızılbaş diye anılması, 16. yüzyılın başlarından itibaren görülmüştür.

alevi olmayan kızıl saçlılara da söylenebilen ifade.

çorum yöresindeki diğer söylenişi sırtısarı

alevilerin peygamberi ali ve sunnilerin önderi muaviye'nin savaşı esnasında ali taraflarının birbirlerini tanımak amacıyla başlarına kızıl bez bağlaması sonucu ali taraftarlarına verilen isim.