jacques derrida*  

1930'da cezayir'de doğup 2004’te fransa'da hayata gözlerini yuman yapıbozumu/yapısökümü (deconstruction) yönteminin kurucusu filozof.

michel foucault ile birlikte fransa'da son yıllarda yetişmiş en sağlam felsefecilerden birisi. (foucault her ne kadar felsefeci değilim dese de...)

kelimelerin kökenlerine inerek açıklar pek çok şeyi. avrupa kimliği üzerine çalışmaları ilgiyle okunası. mesela, avrupa için, yaşlı doğmuş bir bebek tanımı yapar ki, şu anki halini düşününce, oldukça tutarlıdır. bu arada evrensel olamayacağını da belirtir.

onun dışında yapısökümü dediğimiz hadiseyle uğraşmıştır ki, oldukça önemlidir. marx'ın yeniden okunmaya başlandığı 1960'larda, frankfurt okulunun sistem düşünürleri tarafından sürekli tekrarlanan sistemler üzerine düşünüp, o yapısal düşünceleri, felsefeleri, sosyal tanımları sökerek yeniden tanımlama yoluna gitmiştir.

en önemli konularından birisi, öteki kavramı üzerinedir. kimliksel anlamda modernitenin ötekisi üzerine çalışmış, öteki'ni anlatmış ve modernite'nin öteki'sini nasıl dönüştürdüğünü, ya da buna nasıl çabaladığını göstermiştir.

edebiyat alanında da çalışmaları olmasıyla, iyi bir felsefecinin edebiyatla ilgilenmesi gerekliliğini tutarlı bir yapıda devam ettirmiştir.

fransız filozof. 1993 yılında fayard yayınları'ndan çıkan marx'ın hayaletleri isimli kitabı büyük ses getirmiştir.

"derin acıların, kitle halinde göçlerin ve açlığın yol açtığı bir yeni enternasyonal'in çağrısına kulak vermeli! felsefi sorumluluk, kuşkusuz büyük bir düşünür olarak marx'ı yeniden okumayı bize emrederken, bir başkaldırı haykırışını, devrimci bir vaadi ve bir adalet çağrısını boğmamak için her şeyi yapmayı da dayatıyor."

metinlerin üstünden biçer-döver etkisiyle geçen fransız düşünür.özellikle heidegger'den etkilenmiştir.üniversitedeki odasında "yapıbozumcu çapkınlıklar" yaptığına dair dedikodular vardır rahmetlinin.
metnin ne söylediğiyle değil ne söylemediğine kafa yoranlar için zihin açar .ancak metafiziğe düştüne dair kıllanmaktayım yazdıkları hakkında.anlaması zordur danseder.heidegger okurları daha rahat anlayabilirler kendisini.zira yazma biçimleri yakındır.beckett severler içinde aynı şey geçerlidir.foucault'ya "yapısalcısın" diyerek adamın kızgınlıktan küplerine binmesine neden olmuş sözünü esirgemeyen insan.bir söyleşisinde filozofların en çok cinsel hayatlarını merak ettiğini söylemiştir.deleuze ölmeseydi beraber kitap yazacaktık diyerek yazılmamış bir kitabın hayalini bırakmıştır bize.
" hiçbir şey söylemeyi istememe riskine giriyorum". ( j. derrida )

''yalnızca devekuşları vardır, kimse yolunmaktan kurtulamaz ve insan ne kadar çok efendi olursa, arkasını o kadar çok sunar.''

postyapısalcı felsefenin kurucularından cezayirli filozof.

deconstruction felsefesiyle takdirimizi kazanan kişi

en bilinen ve deconstruction için önemli eseri de la grammatologie'dir. ingilizcesi of grammatology almancası grammatologie olan bu eser ne yazık ki türkçeye çevrilmemiştir ya da ben görmedim.

kendisi moderniteyi 5 farklı eksende eleştirir. ona göre modernite, teksesli (phonosentricism), akıl merkezli (logocentricism), ben merkezci (egocentricism), etnik merkezci (etnocentricism) ve erkek egemen ( phallocentricism) özellikler sergilemiştir..

stuart hall'un bir makalesini okumakta zorlandığımı söylediğimde bir hocamın, "ya derrida okumanı istesem ne yapacaktın" cevabına özne olmuştur kendisi. hatta aynı hocam bir de şöyle demişti; "derrida'dan önce nefret dersin, sonra ısınırsın; sonunda ise aşık olursun".

ya sözlük, işte yapısökümcü derrida için böyle söylendi bana. şimdi önümde duvar gibi beni bekleyen bir derrida okuması var, ismi de pek manidar: "çile". korkumdan öyle bakıp duruyorum kitaba, bırak okumayı, yaklaşmaya cesaretim yok!