jürgen habermas  

yaşayan en mühim hukuk felsefecilerinden biri. alman hukuk filozofu, ünlü felsefe ekolü frankfurt okulunun da temsilcilerindendi bir zamanlar.
şahsın okumakta olduğum 'kamusallığın yapısal dönüşümü' adlı kitabı ile batı literatüründeki kamusal alan ve sivil toplum kavramlarını tekrar gözden geçirebildim.
oldukça yaşlı olmasına rağmen 2004 yılında ülkemize gelerekboğaziçi üniversitesinde bir tebliğ verdiğini de hatırlatalım.

frankfurt okulu 'ndandır.adorno'nun kankasıdır.1930-1940'lı yıllarda bir kaç arkadaşıyla birlikte bugünleri görebilmişler kapitalizmin altından girip üstünden çıkmışlardır.büyük adamlardır.adorno ile beraber eserleri mutlaka okunmalıdır. eserleri okunduktan sonra "biz hala nelerle uğraşıyoruz adamlar o yıllarda nelerle uğraşıyorlarmış" cümlesinin ağzınızdan çıkmaması mümkün değildir.postmodernizme hakettiği ayarı veren bir adamdır ayrıcana

1962'de yazdığı the structural transformation of the public sphere'da günümüzde kullanılan çağdaş yorumunu geliştirdiği public sphere* kavramı ile tanınmıştır. 1968'de yayımlanan knowledge and human interests kitabı ile de social theory/ critical theory'ye değişik bir bakış açısı* getirmiştir. özellikle ab oluşumunda oldukça fazla etkilenilen constitutional patritism'in babasıdır. 79 yaşında olmasına rağmen, hâlâ konferanslarda müthiş etkileyici sunumlar yapabilmektedir.

başlıca çalışmaları söyledir*

* the structural transformation of the public sphere (1962)
* theory and practice (1963)
* on the logic of the social sciences (1967)
* toward a rational society (1967)
* technology and science as ideology (1968)
* knowledge and human interests (1968)
* legitimation crisis (1975)
* communication and the evolution of society (1976)
* on the pragmatics of social interaction (1976)
* the theory of communicative action (1981)
* moral consciousness and communicative action (1983)
* philosophical-political profiles (1983)
* the philosophical discourse of modernity (1985)
* the new conservatism (1985)
* postmetaphysical thinking (1988)
* justification and application (1991)
* between facts and norms: contributions to a discourse theory of law and democracy (1992)
* on the pragmatics of communication (1992)
* the inclusion of the other (1996)
* a berlin republic (1997, collection of interviews with habermas)
* the postnational constellation (1998)
* rationality and religion (1998)
* truth and justification (1998)
* the future of human nature (2003)
* old europe, new europe, core europe (2005)
* the divided west (2006)
* the dialectics of secularization (2007, w/ joseph ratzinger)

çok kral adamdır.

bu "public sphere" dediği hadiseyi ilk okuduğumda, "ulan şerefsizim düşündüydüm" dedim defalarca. o kadar gerçekçi bir yaklaşım ki toplumsal meselelere tadından yenmiyor. bir toplumun gösterdiği eğilimlerin nedenleri üzerine yapılabilecek en sağlam analizlerdendir.

insanların bir araya geldiklerinde konuştukları, medyanın etkisi, politikacıların sloganları ve dahi bütün bir sanatsal aktivitenin o "public sphere"de nasıl algılandığı ve onun üzerinden yapılan muhabbetlerin nasıl "gerçeğin" yerini aldığını anlamak isteyen kendisini okusun arkadaş.

üstelik bütün bunları, marksizm'in evrildiği yönden anlatarak, paradigma içinde ne kadar uçlara gidilebileceğini göstermekle kalmamış, freud-marks çizgisini darma duman edebiliyor. hatta hoca derste anlatırken "bütün babalar 'asshole' olmak zorunda değil ki" diyerek açıklamıştır meseleyi o derece içe işliyor.

tarihte bir de foucault tarafından ayar yemiştir ama onu da sahanın ehillerine bırakalım.

almanyada'ki 68 olayları'nı sahte ayaklanma olarak tanımlamıştır. o dönemde bir çok genç tarafından korkaklıkla suçlanan habermas, ileri sürdüğü argümanlarla tarih nezdinde haklı çıkmıştır. ( bana göre) . 68 olaylarını sahte ayaklanma olarak tanımlamasını da şu şekilde açıklamaktadır: " almanyada hükümet tarafından yürürlüğe sokulan olağanüstü hal yasalarından sonra gençlerin isyanında büyük bir azalma görülmüştür. bu hareket halk içinde destek bulamayacaktır (bunu avrupa, özellikle de almanya için söylemiştir) çünkü hareketin öncüleri yanlış varsayımlardan hareket etmektedirler. almanya'da boğaz tokluğuna çalışmak zorunda olan bir proletarya yoktu. halk zorbaların keyfi uygulamaları altında ızdırap çekmiyordu."

dedikleri büyük oranda doğru çıkmıştır. çünkü bu hareket çok fazla köklü değişiklikler yaratamadan kısa sürede ortadan kalkmıştır.

temel ilgileri gördüğüm kadarıyla şunlar;

*iletişimsel eylem
*iletişimsel eylem teorisi
*modernite ve postmodernite
*etik
*siyasal hayat

"ilk ikisi ne ola hacı?" diye sorma, kalbini kırarım...

http://www.turnusol.biz/...

gün itibariyle 80 yaşına basan, felsefeci, sosyolog ve siyaset bilimci olan frankfurt okulu'nun önemli düşünürlerinden biri.

iletişimsel eylem kuramı adlı 832 sayfalık ve 8 puntoyla yazılmış kitap 5 tuğla yerine geçer yapılarda.
çevirisinde hala anlayamadığım bir tanımlama da barındırır: "dışavurumsal özserimleme". türkçe karşılığını bulamamıştım o vakit; beynime de nakşeytmiş. mealinden praksis olacağını çıkardım ama net değilim hala.
allahtan hala düşünmüyorum.
desem de yalan.