kolon kromatografisi çeşididir. bir çözelti içindeki iyonların ayırma ve saflaştırması için kullanılır.
2 tipi vardır, anyon değiştirici ve katyon değiştirici.
anyon değiştirici kolon kromatografisinde, kolon içindeki sabit tabaka olan matrixe kovalent bağlanan iyonlar pozitif yüklüdür, bu iyonlar kolondan geçirilen çözeltideki anyonları [yani negatif yüklü olanları] kendine çeker, çözeltiden anyonlar ayrılır, sadece katyonlar ortamdan çıkar.
katyon değiştirici kolon kromatografisinde, kolon içindeki sabit tabaka olan matrixe kovalent bağlanan iyonlar negatif yüklüdür, bu iyonlar kolondan geçirilen çözeltideki katyonları [yani pozitif yüklü olanları] kendine çeker, çözeltiden katyonlar ayrılır, sadece anyonlar ortamdan çıkar.
iyon değişiminde ayrıca 2 tip değiştirici kullanılabilir; güçlü veya zayıf.
güçlü değiştiriciler [sülfonik asit, pri-sec-ter aminler vs] 2-12 ph aralığında kararlı kalabilirler.
zayıf değiştiricilerinse [karboksilik asit, kuarterner amin] ortam ph'sına göre yükleri değişir.
değiştiriciler ayrıca sentetik [dowex vs] veya doğal polimerlerden [dextran, selüloz vs] üretilebilir.
