hayali  

günümüzde hacivat ve karagöz oyunu oynatanlara verilen ad.

hayal niteliğinde olan ya da hayal ürünü olan,düşsel, imgesel...

16. yüzyılın büyük şöhret kazanmış şairlerindendir. daha çok tasavvufi şiirler kaleme alan hayali güçlü bir şairdir. en bilinen beyiti şudur:

cihân-ârâ cihân içindedür ârâyı bilmezler
o mâhiler ki deryâ içredür deryâyı bilmezler

"cihanı süsleyen (yaratan) aslında cihanın içindedir ama onu bilmezler, o balıklar ki denizin içindedir ancak denizi bilmezler"

baki'ye kadar gelmiş olan en büyük divan şairidir zannımca. asıl adı mehmed'dir. kalenderiyye mezhebine bağlanmış, tasavvufu baba ali mest-i acem'den öğrenmiştir. kanuni'nin en beğendiği sanatçıdır kendisi. hatta kanuni bu adama bizzat gidip "eğer sana bir yamuk yapan varsa çekinme gel" demiştir. ona hayali ismini kazandıran şey şiirlerinde kullandığı müthiş hayal gücüdür. tolkien'i kıskandıracak bir hayl gücü vardır. hayali'nin bu kadar ünlü olmasının en önemli nedenlerinden biri de yeteneğinin yanında sade yaşayışı, mala ve şöhrete önem vermeyişidir.

16. yüzyılda vardar yenicesi’nde yaşamış, islamı heterodoks eğilimleri doğrultusunda yaşayan, üç kalenderi divan şairinden birisidir (diğer ikisi giri sonunda mevcuttur).

oda yanarsa cihân mülki ne gam ey hayretî
yanacak çün bir kilîmüñ yok dahi emlâkde

diyerek kalenderi bir hayat yaşadığını belirtmiştir.
ayrıca,
(bkz: kalenderilik)
(bkz: hayreti)
(bkz: hayali)

kaynak: çağlarını eleştiren divan şairleri, hayreti, usuli, hayali hiclal demir, bilkent üniversitesi, 2001

divan şairleri güzel adamlarmış vesselam, öyle olmasa şöyle bi laf edebilir mi allasen: "aşk bir şem-i ilahidir benim pervânesi" ya da şöyle bir şey :" ne gülde reng ü bû var idi ne sabÂda fer/ ben gülşeninde bülbül-i nâlân idim sana"