|
|
- servet-i fünun romancılarındandır. nevruz, hizmet ve ahenk gazetelrini kurmuştur.türk edebiyatına değerli eserler bırakmıştır (bkz: aşk-ı memnu) fransızca, ingilizce, almanca, italyanca, arapça ve farsça bilirdi (bkz: proficiencyi geçememek)
- edebiyatımıza birçok katkısı olmuş servet-i fünün yazarlarındandır..batılı anlamdaki ilk romanımız olan mai ve siyah ı da o yazmıştır..dönemin istibdat dönemi olması,hastalık derecesine varan aşırı hassasiyetlik karamsar bir havayla yazmasını sağlamıştır..bu sadece halid ziya yı değil,hemen hemen o dönemdeki tüm servet-i fünuncuları etkilemiştir..1865 te istanbul da doğdu..tüccar olan babasının işlerinin bozulması üzerine izmir e yerleştiler..burada rahipler okuluna devam etti..batı kültüründen olan insanlar arasında yetişmesi,batıyı daha iyi kavramasını sağlamıştır..fransızca yı iyi bir şekilde öğrenmiş,o yaşlarda eserler okumaya ve etkilenmeye başlamıştır..izmir de tevfik nevzat ile 1884 te nevruz dergisini,1886 da hizmet gazetesini çıkarmıştır..ilk romanlarını bu gazetede yayımlar..reji idaresinde başkatiplikle istanbul a döner..mehmet rauf,rıza tevfik gbi isimlerle dostluk kurdu..1896 da edebiyat-ı cedide topluluğuna katılarak servet-i fünun dergisinde kendisine geniş ün sağlayan romanlarını yayımladı..eserlerinde toplumsal ve ahlaksal kaygıdan çok,sanat kaygısı ön plandadır..hayattan aldığı konuları hayal gücüyle besleyerek aktarır..yaşamın gerçekliğini sanatsal gerçekliğe dönüştürür..toplumsal meselelere eleştirel bir bakış getirememesi dönemin baskıcı rejiminden dolayıdır..ömrünün son yıllarını yeşilköy de anılarını yazarak geçirir..
- servet-i fünun edebiyatının tevfik fikret ve cenab şahabeddin'le birlikte en önemli şahsiyetlerinden biridir. modern türk romanının babası olarak kabul edilir. "mai ve siyah", "aşk-ı memnu" en önemli eserleri arasında sayılabilir. "mai ve siyah" romanıyla servet-i fünun edebiyatının beyannamesini yayınlamak istemiş gibidir. bu romandaki başkarakter ahmet cemil, servet-i fünun edebiyaçısının bir prototipi niteliğindedir. 100 yaşını çoktan geride bırakmış olan ünlü romanı aşk-ı memnu ise çok şöhret bulmuştur. sultan abdülhamid'in tahttan indirilmesi ve yerine kardeşi reşad'ın geçmesiyle halid ziya da saray'a girmiştir ve sultan reşad'ın mabeyn başkatibi olmuştur (bugünkü anlamda cumhurbaşkanlığı özel kalem müdürü). bu vesileyle sultan'ın çok yakınında bulunmuş olan halid ziya, sonraki yıllarda hatıralarını "saray ve ötesi" ismiyle kitaplaştırmış, bu ilginç padişahı ve saray hayatını tüm ayrıntılarıyla anlatmıştır.
halid ziya hikayeleriyle de tanınan bir yazardır. "kırk yıl" ise onun bir diğer hatıra kitabının adıdır. çok geniş kültürü ve giyim kuşam özeni ile bilinen yazar, ömrünün sonuna kadar yeşilköy'de oturmuştur.
- mai ve siyah, aşk-ı memnu önemli romanlarındandır. kırk yıl, saray ve ötesi adlarında gezi yazıları vardır.
|
