google wave  

google'ın son icadı. yeni bir sosyalleşme, paylaşım ağı gibi bir şey. tam olarak ne işe yaradığını çözememekle beraber; yaratıcıları, "geleceğin el birliği ile kurabileceği muazzam bir online iletişim aracı" olarak tanımlamış.

şurada da tanıtımıyla ilgili bir video var.

http://www.youtube.com/...

yutupu olmayanlar: http://buytaert.net/...

sosyal ağ oluşumlarından harmanlama yapılan şu an için en iddialı görünen google ürünü. friendfeed, twitter, search ve networking'in aynı çatı altında birleştirildiği wave bakalım alışkanlıkları değiştirebilecek mi?

facebook gibi kavramsal olarak karışık bi iletişim sistemi. "gmail on crack" denmiş bi yerde. tutmasına tutar belki ama iletişim sistemlerinin basit ve kesin fonksiyonlu olmaları bence çok daha iyi. faxla video atabilmek "cool" olurdu ama, işlevsiz ve bi sike yaramazdi. ayrıca bi skynet/big brother ol da rahatlayalim be gugıl.

google'ın en yeni ria platformu:

(bkz: http://wave.google.com/)

ilk 100.000 davetiyeye kullanım 30 eylül 2009 tarihinde açılacakmış sanırım. bence bu rakam çoktan dolmuştur ama aşağıdan bu duyurulduğunda devrim yaratacağına inandığım yepisyeni teknolojiyi herkesten önce kullanma hakkına sahip olabilirsiniz.

https://services.google.com/...

google apps kullanıcıları servisten şu anda faydalanabiliyorlar.

https://services.google.com/...

"eğer email'i google mühendisleri 21. yüzyılda tasarlamış olsaydı neye benzerdi?" gibi bir sloganı var. google wave kullananlar bunun cevabını görüyor. benim görebildiğim kadarıyla google mühendisleri geçmişe gidip 70'lerde email'i tasarlamış olsaydı, bugün email kullanmayı öğrenmek için kısa videolar seyredip, tutorial'lar okumak zorunda kalacakmışız. o kadar ilk bakışta karışık gözüken bir sistem. içine girdikçe insan alışıyor ama halen daha wave adını verdikleri iletişim birimlerin gerçek email ile entegre olmaması ironik.

birilerinin google'a sözlük formatını anlatması gerekiyor. gerçek devrim sozluk.google.com adresi yayına geçtiği zaman olur.

davetiyeleri e-bay'de 50-100 dolar civarı satılmaktadır.

http://online.wsj.com/...

ruhumu google'a satmak için bir fırsat daha buldum diyordum ki kullanamıyoruşum ben. olsun, beklerim, nasıl ki gmaili bekledim yıllar önce yine beklerim. sen sıkılma yiğidim...

google'ın internet devi olma yolunda attığı büyük adımlardan biri.
1 saate yakın bir video koymuşlar siteye birde izlemedim ama olayı tam olarak anlatıyormuş. sanırım internette bir devrim niteliği taşıyacak bu google wave

aslında kavramsal olarak çok daha süperi opera tarafından opera unite adıyla tanıtıldı geçenlerde. ama bu kadar ses getirmedi doğal olarak.

google'ın wave'i dendiği zaman bir kaç farklı seviyede ele almak gerekiyor olayı. birincisi google'ın wave.google.com'da çalıştırdığı wave sunucusu. bu aynı facebook ya da twitter gibi bir sosyal ağ uygulaması. bu site tutar tutmaz ayrı bir mesele. benim gördüğüm kadarıyla bazı eksiklikleri ile beraber en azından benim ihtiyaç duyduğum ve başka yerlerde bulamadığım çözümler sunabiliyor.

bir başka seviye ise herkesin istediği gibi kendi wave sunucusunu kurmasına olanak sağlayacak, farklı uygulamalar arasında veri alış verişine bir düzen getirecek google wave federation protocol adını verdikleri bir standart. email'in yeniden tasarımı hikayesi buradan çıkıyor. microsoft wave, facebook wave gibi sunucuların çıkması, bu uygulamalarda ayrı yazdığınız, paylaştığınız şeyleri bir araya getirip hepsini birden kendi kişisel sayfanızda listeleyecek uygulamalar bu protokol sayesinde mümkün olacak.

hah, opera unite diyorduk. opera unite, isteyen herkese kendi bilgisayarında ufak bir web sunucusu çalıştırma, bu sunucu üzerinde özel yazılmış uygulamalar çalıştırıp sosyal paylaşıma girişme olanağı sağlıyor. bunu seven onu da sevebilir bence.

şuan kullandığım, bayadır bekleyen çoğu kişiyi şuan kullanıcı yapmış olan google platrofmu. şuan kullanıcılar preview olarak kullanmaktadır wave'i, extensionlar (sudoku, video chat falan) yüklendi gibi gözükse de menünüzde gözükmemektedir.
ilk izlenim olarak söyleyebileceğim kısayollar bana biraz garip geldi, shift enter falan ya da alt kullanarak yapılmasına kullanıcının alışılması biraz zaman alıyor.
şimdi wave olayından bahsedersek, new wave i tıklayıp, yazınızı yazıyorsunuz, sonra bunu iletmek istediğiniz kişileri seçiyorsunuz, siz isterseniz "wave" inizi davet ettiğiniz insanlar editleyebiliyor, altına yazı yazabiliyor; wave'deki herhangi bir kişiye özel mesaj atabiliyorsunuz, wave'i tagleyebiliyorsunuz, ayrı bir dosya altında wave'lerinizi kaydedebiliyorsunuz, yaptığınız aramaları kaydedip daha sonra sadece ikon'una tıklayarak bu aramayı tekrar yapabiliyorsunuz.

daha yeni olduğu ve çok fazla kurcalayamadığım için pek yorum yapamayacağım fakat iş ortamında falan çok yararlı olabilecek bir uygulama, ders çalışma olsun, ortak arkadaşlarla parti veya piknik planları falan çok güzel yapılır.

içinde sadece sağa sola tıkladığım fakat hiçbir şey anlamadığım şey. mail filan da gönderilmiyor galiba. bi kutu var, yazı yazıyoruz sadece. belki yeni olduğumdandır, on dakika oldu.

pencereler arasında gezinmeden elektronik posta, anında mesajlaşma, facebook, twitter, blogger vs sitelere erişim ve düzenleme yapmamıza olanak sağlayacak google şeysi. ama bunların hepsinin ismi wave olacak sanırım, çünkü bu işleri hiç ayrıştırmadan yapıyor gibi. ayrıca grup olarak yapılan (döküman, rapor hazırlama, etkinlik açıp katılıp katılmama durumunu belirtme, anketler yapma) işlerde büyük kolaylık sağlayacak. tanıtım videosu 1 saat 20 dakika gibi bir süre sürse de hiç sıkılmadan izlenebiliyor. açıkçası ben büyük kısmını vay bee diyerek geçirdim, zaten o tanıtımdaki kalabalık da ekibi sürekli alkış yağmuruna tuttu. hele sondaki anında mesajlaşmayı farklı dillerde mümkün kılan eklentiyi görünce adamlar yapıyor abi dedim. şimdi merakla google'dan invitation bekliyoruz.

bu arada türkiye'de bu olay yaygınlaşınca "sana dün akşam dalga attım nerdeydin", "abi dalgan güzelmiş", "dalganı yiyim sana bişey olmasın", "bütün şirket dalgalanıyoruz" vs. muhabbetlerin döneceğinden de hiç şüphem yok.

(bkz: http://www.youtube.com/...)

klasik zaman sıralamasını geçmişe doğru özgürleştiren internet reformu. sen yaz ben yazayım ben yazayım sen yaz o yazsın sonra biz yazalım düşünme tarzını yaz da ne zaman yazarsan yaz a çeviren bir google ışığı daha. o değilde videosunda maps i earth ü yapan adamlar normal bildiğin amerikan kasaba şeriflerine benziyolar. ben ilk defa gördüm ıo da olayı tanıttıkları video da bunları. ne biliim bu adamlar milyoner haa yanlış anlaşılmasın ama hepsi baya nromal ya. hani baksan zehir gibi adam hayatta demezsin bunlara..

wave'e davet ettiğiniz elemanların online iseler yazdıklarını tee eskilerden icq'daki chat özelliği gibi canlı gösteren, bunu da pek matah birşeymiş gibi sunan google servisi.

hem davet ettiler hemde sende 20 kisiyi çağır dediler...

harika birşey olmasına karşın var mı beni davet edebilecek arı dediğim google şaheseri..

edit: artık benimde var..

bugün bana da davetiye yollamışlar, 20 adet de davetiye vermişler. isteyen beri gelebilir.

(bkz: şarkı adı sorup silicem)

~16 tane kaldı
~15
~12
~9
~8
~5
~son 1 tane
~bitti

google'ın çıkarmadan önce lansmanını yaptığı ilk proje. bu google açısından alışılmadık bir şey çünkü genelde olağanüstü şeyler yaparlar ve bu olağanüstü şeyleri şak diye piyasaya sürünce millet afallar. süper reklam yapılır. oysa şimdi wave çıkmadan önce yeterli bilgiye sahip olmayan bizler tonlarca şey söyledik. hadiseyi çok abarttık ve karşımıza gelen ürün hiç de abarttığımız gibi değil. tam bir hayal kırıklığı.

google'ın piyasaya sürmeden önce duyurduğu ikinci projesi chrome os.

imeyili yeniden icat ettikleri için şu aralar insanlarda bir şaşkınlık söz konusu. wave ilk bakışta içimize sindirebileceğimiz bir tasarıma sahipken derine indiğimizde oldukça radikal farklılıklar içeriyor. iyi mi kötü mü bir sene sonra filan anlarız, şimdilik kullanması çok zor. mesela ben yazdıklarımın herhangi bir gönderim onayı olmaksızın karşı tarafa gitmesi fikrine alışamadım. düşünsenize sözlüğe yazı yazıyorum ve siz bunu eş zamanlı olarak görüyorsunuz. bazı bazı yanlış yazıyorum, silip düzeltiyorum filan... hepsini eş zamanlı olarak görüyorsunuz. biraz can sıkıcı. insan düşünüp yollamak istiyor, "elladan is writing..." yazısının karşı tarafa göründüğünü düşünüyor halbuse bu arada siz ne yazacağınızı düşünüyor oluyorsunuz.

sonra çevirimiçi mesajlaşma yazılımlarında iki tarafın apayrı mevzulardan bahsetmesi ve bir yandan kendi derdinizi anlatırken bir yandan karşı tarafın yazdıklarını okumak, onlara cevap vermek ve karşı tarafın sizin yazdıklarınıza verdiği cevaba cevap vermek şeklinde özetlediğim kaos ortamını yönetmesi bile yeterince zorken bu muhabbetin eşzamanlı olarak yapıldığını ve iki tarafın da aynı anda farklı yerlerde bir şeyler yazdığını düşünün. çok can yanacak bu uğurda.

bir de wave'in en çok eleştiri alan kısmı, mesajların diziliş biçimi ve yeni gönderilerin üzerine tıklanmadan okunmuş sayılmaması. şimdi bir bakıma bu mantıklı çünkü gönderiler ağaç şeklinde diziliyor (forum mesaj mantığı gibi düşünün) ve siz atıyorum ilk gönderinin altına cevap yazabiliyorsunuz. illa son göderinin altına yazacaksınız diye bir şey yok. hatta manyağın teki sizin cevabınızın altına cevap yazabiliyor, bu böyle sonunu göremeyeceğimiz kadar uzayıp gidiyor. bir şekilde okunmuş mesajlar ile okunmamışlar birbirinden ayrılıyorlar ve biz yeni mesajlara tıklamadan (ya da space tuşu ile aralarında dolaşabiliyoruz) yeni mesajlar okunmuş sayılmıyor.

klasik mesajlaşma anlayışının çok dışında ve başta insanı rahatsız ediyor. biz ciddi bir mevzu hakkında konuşmak için google wave'i kullandık ve mevzu o kadar ciddiydi ki baş edemeyip google talk'a geçmek zorunda kaldık. taşak olsa neyse.

özetle wave henüz beta bile değil ve şu ara oldukça problemli bir servis gibi gözüküyor. bir beş sene sonra stabil sürümü çıktığında (ya da umalım davetiye sistemini sonlandırdığında) online iletişimde yeni bir çağ başlatabilir ama asla eski çağları sonlandıracağını sanmıyorum.

henüz standart email atamadığınız ve alamadığınız google şeysi. birkaç fazla davetiyemi isteyenlere verebilirim ancak benle waveleşmek (bkz: ne demekse artık) şartıyla.

edit: davetiyeler bitti. zaten tam davetiye değilmiş, adaylık gibiymiş. daha yolladığım kimsenin eline ulaşmadı sanırım. 2. parti olursa burdan bildiririm tekrar.

edit2: davetiyeler sahiplerine ulaşmaya başlamış yavaştan.

gün geçmiyor ki yeni bir ilginçliğini keşfetmeyeyim. bizim dahil olduğumuz wave'lerde herkesin gönderisini editleyip silebiliyoruz. yalnız editlediğiniz yazının yanında hem sizin hem de yazının esas sahibinin resmi çıkıyor ve yukarıdaki playback tuşu ile kronolojik olarak o wave'deki gönderileri sırayla inceleyebiliyoruz. yani o wave'de kim ne yazmış, ne silmiş ne editlemiş sırayla görebiliyoruz. yani sırayla... çok manyaksın lan google.