|
|
- oktay sinanoğlu'nun ingilizce university kelimesinin üniversite şeklinde dilimizde kullanılmasına sinirlenerek, bu sözcüğü türkçeleştirerek elde ettiği, kanımca kulağa çok hoş gelen öz ve öz türkçe sözcük.
universe + city = university
evren + kent = evrenkent
- üniversite yerine evrenkent diycek kadar öztürkçe konuşmaya kasan ve fakat küreselleşme yerine cihanşümul diyen kişinin arapça ve farsçayla bi alıp veremediğinin olmadığı ve bütün saf dil konuşma kaygısının türkçeyi batı dillerinden arındırmayla sınırlı olduğunu anlatan sözcük
- (bkz: bu memleketi sen mi kurtaracaksın be celo)
(cellman, 03.05.2004 00:52 ~ 20.07.2006 14:56)
- üniversite yerine kullanılan, en az bilgisayar sözcüğü kadar güzel bir karşılık.
(selenge, 21.11.2004 13:45 ~ 13:46)
- bir tercümeden ziyade, üretilmiş bir kelime.
- university sözcüğünün tam anlamının "evrensellik" gibi bir şey olduğu düşünüldüğünde bir yerleşkeye sahip olan bilim yuvalarına verilebilecek en güzel türkçe isim. hatta kanımca universityden daha anlamlı, temsil ettiği şeyi daha iyi karşılayan bir sözcük. "üniversite"den daha türkçe olduğu da kesin.
- 22 senelik hayatımın en az 15 senesinde kullandığım bi kelimenin ancak son bir senedir karşıma çıkarılmış ve kullanmam beklenen karşılığı. geç kalınmış bir hareket, kişilerin değil de tdk'nın ilk kurulduğu gün bulması gereken bir karşılık.
(bkz: aklın neredeydi)
(bkz: bilgisayar örneği)
bunun yerine bir de "dillerine nasıl da sahip çıkıyolar canlarım benim" tadında özendiğimiz ülke insanları tarafından da kendi dillerine adapte edilmiş bi kelimeyken, neyinden gocunduk anlaşılmaz bi kelime vardır.
(bkz: üniversite)
(bkz: université)
(bkz: universitat)
(bkz: universiteit)
(bkz: universitet)
(bkz: universidad)
(bkz: universita)
(bkz: universitetas)
(bkz: univerza)
gayet türkçe bi kelimedir, birçok farsça, fransızca, arapça kökenli kelime gibi.(bınar, 27.06.2005 12:41 ~ 17:29)
- aynı dil ailesinden gelen dillerin ("evren" sözcüğüne karşılık olarak "universe" ya da türevi sözcükler kullanan mesela) "university" kelimesini kendi dillerine uygun hale getirip* kullanmaları normal olan; eğer türkçe de onlarla aynı aileden olsaydı bizim de gayet rahat bir şekilde kullanacak olduğumuz ve ancak öyle olsaydı "türkçedir" diyebilecek olduğumuz "üniversite" kelimesinin birçok kişi tarafından kulağa yabancı geldiği için tepki gören türkçe karşılığıdır.
arapça, farsça, fransızca, ingilizce vb. dillerden türkçe'ye girmiş (birçoğu için "ezikler tarafından sokulmuş" demek daha doğru) sözcükler gibi "dilde yabancılaşma"nın bir başka örneği olan "üniversite" sözcüğünün yerine kullanılması gayet yerinde bir davranıştır.
- dilin amacı iletişimse üniversiteden daha az türkçe olan kelime.
türkçeleştirmenin amacı dilimizi sömürgecilerin elinden kurtarmak değil (o apayrı bir iş), yeni kelimelerin yerine halkın kafasında daha kolay çağrışım yapacak kelimeler koymaktır. üniversiteyi de evrenkenti de ilk kez duyan bir insan için üniversite ne kadar yabancıysa evrenkent de o kadar yabancıdır. evren kent? e nedir yani? (universe + city = university eşitliğinin baştan aşağı yanlış olması konusuna girmiyorum.) şu durumda yerleşmiş olanı bırakmak yapılabilecek en iyi iştir.
"bilgisayar oldu ama?" oldu tabii ki, çünkü o iş (i) "computer" kelimesini henüz sokaktaki adam duymadan yapıldı, (ii) bilgi ve saymak kelimeleri az da olsa insanların kafasında bu aletle ilgili bir şeyler çağrıştırıyordu. (belki daha iyisi bilgiişler olurdu, ama artık ne fark eder?) ya da buzdolabı. bence mükemmel bir kelime. insanın bir kez duyması yeterli.
şu durumda "yazıcıya da printer dersin sen!" şeklindeki itirazların ne kadar anlamsız olduğu sanırım görülüyordur. türkçe konuşan bir çocuğa yazıcıyı yazıcı diye öğretmenin sağlayacağı fayda ortadadır. evrenkent için aynı şeyi söyleyemiyoruz maalesef.
ha "dili sömürgecilerin elinden kurtarıyorum" nidalarıyla insanları peşimden koşturmak istesem ben de televizyona uzakgörü derdim mesela, o ayrı:
tele + vision = television
uzak + görü = uzakgörü
üstelik bu eşitlik doğru. e hadi, olmadı mı? olmadı galiba... olmaz.
- pek de öz türkçe değildir aslında.
(bkz: kent)
kent (isim, soğdca): şehir
kaynak: tdk sözlüğü
http://www.tdk.org.tr/...
- (bkz: bilim kent)
|
