ederleziyi dinlerken anlamak için kasmaya gerek yoktur. bambaşka bir dilde de olsa içindeki kederi hüznü ve ağıt yakmayı hissedebilirsiniz. genç kızın söylediği versiyondaki o ses tonu haykırma kesinlikle size başka bir duygusal ortama götürür...
merak edenler için sözleri. gerçi ritm ve ifade edilişi sözleri anlatıyor zaten
same amala oro kelena
oro kelena dive kerena
sa o roma
(amaro dive
amaro dive, ederlezi
ej... ah... )
sa o roma, babo, babo
sa o roma, o daje
sa o roma, babo, babo
ej, ederlezi
sa o roma, daje
sa o roma babo, e bakren cinen.
a me coro, dural besava.
a a daje, amaro dive.
amaro dive erdelezi.
ediwado babo, amenge bakro.
sa o roma, babo. e bakren cinen.
eeee...j, sa o roma, babo babo, sa o roma daje.
sa o roma, babo babo, erdelezi. erdelezi, sa o roma daje.
eeee... sa o roma, babo babo, sa o roma daje. sa o roma, babo babo, eeee...
erdelezi, erdelezi.
sa o roma daje
tanrının insanlar oraları gezip şarkı söylesinler diye yarattığı balkanlardan bir şarkı. goran bregoviç'in 1998 tarihli kasetinden. aynı kasette kalasnjıkov, american dreamers, underground tango gibi harika şarkılar da var.
romence'de hıdırellez bayramı (daha doğrusu bahar bayramı) anlamına gelir. hıristiyan kökenli bir bayram olsa da slav kökenli müslümanlar da kutlar. bizim hıdırellez bayramımız gibi edrelezi de pagan kökenlidir aslında. her ikisi de baharın başlangıcı için kutlanır ama biz hıdır ve ilyas peygamberlerin yeryüzünde buluştuğu gün diye, hıristiyanlar da inancı için öldüğü söylenen aziz george'un anısına kutlarlar.
dinlerken ya da izlerken hıdır (a.s) ile birlikte dünyayı dolaştığınız, acıyı en derininizde hissetiğiniz film/şarkı/soundtrack ya da her ne ad verirseniz kendisine. onun kelimelere yansımış hali.
insanın içini garip duygularla dolduran, çingeneler zamanı filminin güzel müzikleri arasında da yer alan hüzünlü parçadır. (bkz: goran bregovic) bir kaç yunan sanatçının bir araya gelip yaptığı "songs of greeces gypsies" adlı albümde endelesi adıyla da yer alır. bereketten filan bahsedildiği tahmin edilmektedir.
çingeneler zamanı filminde geçen,hüngür hüngür ağlatırken bir anda kahkahalarla güldüren,gülücüğünüzün yanına gözyaşlarınızı sızdıran,hayatın ufak özeti gibi bir şarkı
çingeneler zamani filminin en güzel sahnelerinden biri sunulurken çalınan, ve herkesin neden ve nasıl oldugunu anlamadan kendinden bişiler bulup farketmeden hüngür hüngür ağlamaya başladıgı güzel şarki. dinlememiş arkadaşlar için;
http://www.youtube.com/...
goran bregoviç eseri olunca, insan duraksıyor tamam buralar dinlenme kısmıydı şimdi şen şakrak moduna geçecek asıl şimdi başlayacak diye hazırlanıyor ama hüzünle girdiği gibi hüzünle de çıkıyor...
sezen aksu nun düğün ve cenaze albümünde, hıdrellezadıyla türkçe versiyonu bulunan şaheser.
türkçesi de güzeldir ama... ah o boşnak kızı bir başka söyler...
dinlerken hiç de hıdır'ın falan elimden tutup beni gezdirdiğini hissetmediğim, bunun yerine memleketim edirne'de bilinen adıyla kakava şenliğinde, genel adıyla da hıdrellez'de çingene kadınlarının donsuz çocuklarını ve bir şişe de şarap alıp evimizin alt sokağındaki meydanlıkta deliler gibi oynamasını, bizim de onlarla göbek atmak için yanıp tutuşmamızı, annenin bir taraftan izin vermemesini bir taraftan da ne yapıp edip kaçıp gidince görmezden gelmesini hatırlatan muhteşem müzik.
hayır sanki çok hıdır'la el ele gezmişliğim var da hıdır'ı hatırlayacakmışım.*