|
|
- "bağlaç" olarak kulanıldığında ayrı, "bulunma durum eki" olarak kullanıldığında birleşik yazılır.
"bağlaç" olarak kullanılanı cümleden çıkartıldığında cümlede anlamca bir bozulma olmazken, "bulunma durum eki" olarak kullanılanı cümleden çıkartılınca cümlenin iflahı kesilir, anlamı kayar, şekli şemalı bozulur, cümle neye uğradığını şaşırır!
misal, şu cümlede bağlaç olarak kullanılıyor:
"bizim bahçedeki ağaç da çiçek açtı." şimdi bu cümledeki bağlacı çıkartalım... "bizim bahçedeki ağaç çiçek açtı." bu da diğeri kadar anlamlı bir cümle. değil mi?
misal, şu cümlede de bulunma durum eki olarak kullanalım:
"kedi yolda kalmasın, ezilir mezilir allah muhafaza!" şimdi bu cümledeki bulunma durum ekini çıkartalım... "kedi yol kalmasın, ezilir mezilir allah muhafaza!" ne oldu şimdi! ne olacak! cümlenin anasını belledik! çıkartma o eki, kalsın yerinde. çıkmaz o!
de, "bulunma durum eki" olduğunda eklendiği sözcüğün içinde veya üstünde bulunulduğunu belirtir.
"kitap masada duruyor." "-de" bulunma durum eki, kitabın masanın üzerinde bulunduğunu belirtiyor.
"çocuk evde uyuyor." "-de" bulunma durum eki, cocuğun evin içinde bulunduğunu belirtiyor.
"de", bağlaç olduğunda "bile", "dahi" anlamlarını verir. size saçma da gelse, "de"yi, "da"yı gördüğünüzde yerine "bile" sözcüğünü koyuverin. eğer koyabiliyorsanız o bağlaç oğlu bağlaçtır! ayırın onu, ayrılmazsa kafasına kafasına vurun ayrılır o!
"bizim bahçedeki ağaç da çiçek açtı." ---> "bizim bahçedeki ağaç bile çiçek açtı." olabilitesi var mı? var var! olma mı!
bu arada şu notu da düşelim: "de" zaman anlamı verdiğinde birleşik yazılır.
"sen buraya geldiğinde, biz gitmiş olacağız." ---> "sen buraya geldiğin zaman, biz gitmiş olacağız." örnekte de görüldüğü üzere, -de'nin yerine "zaman" sözcüğü kullanılabilmekte. dolayısıyla bu ekin de birleşik yazılması gerekiyor.
anladık mı? anlamayan, sorusu olan?(selenge, 24.03.2007 00:38 ~ 25.03.2007 15:19)
|
