o güne dek doğru kabul edilmiş ve çoğunlukla başka kabullere de temel teşkil etmiş bir bilimsel kabule uymayan bir gerçek ortaya çıktığında bu kabulun bozulmaması için yapılan özel durum kabulune verilen isim. "ya böyle de bir olay var ama buna uymuyor demek bir sebebi varmış ki uymuyormuş, bu da istisna olsun" şeklinde bilimsel mantığa uymayan bir nevi kaçıştır ama çoğu zaman da ad hoc kabulünden kaçış yoktur.