divan şiirinin son büyük kalesidir. inkıraz devrini yaşamakta olan divan şiiri, şeyh galible son bir atılım daha gerçekleştirir.ancak perde ondan sonra bir daha açılmamacasına kapanacaktır.
daha 24 yaşında istanbul yangınlarla kavrulurken inanılmaz tasvirlerle sembollerle dolu hikmet kitabı hüsn-ü aşkı 6 ay gibi kısa bir sürede yazdı.
hüsn ve aşkın hikayesini anlatıyordu. ben-i muhabbet(muhabet evi-oğulları) kabilesinde doğan iki çocuk ..kız hüsn(güzellik) erkek aşk. ve sonra tasavvufi br yolculuğa çıkarlar..mumdan gemilerle ateş denizlerinden geçerler... ve bu yolculuğun sonunda hüsn ve aşkın bir olduğunu anlarlar , vahdetete ulaşırlar.
galib dede hüsn-ü aşktan sonra çok ünlemiştir..ama bitr bitmez konyaya gider ve çile sini çekmeye koyulur..ve onca şöhrete rağmen çilede kigörevlerini eksiksiz tamamlar.
galib dede nin devri ııı. selim devridir ve her şey de bir değişim vardır.. batılılaşma yaklaşmışytır... sarayda mevlevilerin etkisi hala devam etktedir.gençtir yakışıklıdır 3. selim'in kızkardeşi beyhan sultannın ona aşkı dillerde dolanmaktadır..ama bir türlü kavuşamazlar.galib dede'nin kısa sürede alata mevlevihanesine postnişin olur..34 yaşında genç bir postnişindir. ama düşmanları artmaktadır.bir keresinde seccadesinin altında bir tehdit mektubu çıkar
galip dede1799 ylında 44 yaşında vefat eder..o yıl mevlana nın mesnevisini 11. defa hatmetmiştir...
yaşaken en büyük rakibi... sururi ölümü üzerine ebced tarihiyle ölüm tarihini
ey dil ey dil niye bu rütbede pür gamsın sen
gerçi virane isen genc-i mutalsamsın sen
secde- ferma-yi melek zat-ı mükerremsin sen
bildiğin gibi değil cümleden akvamsın sen
ruhsun nefha-i cibril ile tev'emsin sen
sırr-ı haksın mesel-i isi-i meryemsin sen
hoşça bak zatına kim zübde-i alemsin sen
merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen
merteben ayn-ı musemmadadır esma sanma
merciin halik-i eşyadadır eşya sanma
gördüğün emr-i muhakkakları rüya sanma
başkasın kendini suretle heyula sanma
keşf ile sabit olan ma?niyi da?va sanma
hakkına söylenen evsafı müdara sanma
hoşça bak zatına kim zübde-i alemsin sen
merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen
inleyip sırrını faşeyleme ağyara sakın
düşme bilmezlik ile varta-i inkara sakın
değmesün ahların kakül-i dil-dara sakın
sonra mansur gibi çıkman olur dara sakın
arz-i acz etmeyesin yareden ol yara sakın
bulduğun cevher-i alileri biçare sakın
hoşça bak zatına kim zübde-i alemsin sen
merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen
sendedir mahzen-i esrar-ı mahabbet sende
sendedir maden-i envar-ı fütüvvet sende
gizli gizli dahi vardır nice halet sende
marifet sende hüner sende hakikat sende
nazar etsen yer ü gök duzah u cennet sende
arş u kürsiyy ü melek sendedir elbet sende
hoşça bak zatına kim zübde-i alemsin sen
merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen
hayftır şah iken alemde geda olmayasın
keder-alude-i ümmid u reca olmayasın
vadi-i ye'se düşüp hiç ü heba olmayasın
yanılıp reh-rev-i sahra-yı bela olmayasın
ademe muttasıl ol ta ki cuda olmayasın
secdeler eyle ki merdud-i huda olmayasın
hoşça bak zatına kim zübde-i alemsin sen
merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen
berk-i hatıf gibi bu kayd-i sivadan güzer et
erişen har u hasa ateş-i aşkı siper et
damenin tutmaya asar-ı alayık hazer et
şemş veş hahiş-i munla ile azm-i sefer et
saf kıl ayineni kabil-i aks-i suver et
hele bir cem-i havas eyle de galib nazar et
hoşça bak zatına kim zübde-i alemsin sen
merdüm-i dide-i ekvan olan ademsin sen
bu şiirin kafiye ve v veznine benzer başka şairler tarafından atfen 70'in üzerinden şiiri yazılmıştır
anlayamadım anlayamayacağım, sevmedim sevemeyeceğim seni ulan eski edebiyat.
şiirleriinde tasavvufi aşkı işler. tabi rindane şiirleri de mevcuttur ancak yine de altında tasavvuf düşüncesini aramak gerekir. nedimle birlikte 18. yy edebiyatımızın yüce şairlerindendir.
o zaman ki bezm-i canda bölüşüldü kale-i kam
bize hisse-i mahabbet dil-i pare pare düştü
şiirinin de sahibi.
açıklama: kalu bela'da, ruhların yaratıldığı vakit, herkese, dünyadan kam alma kumaşı bölüştürülüyordu. o gün bize, aşk hissesi olarak, (makas artığı misali) paramparça olmuş (veya olması kararlaştırılmış) bir gönül düştü. (çok şükür!.. şimdi çektiğimiz pejmürde aşk, işte o zamanki hissemizdir ve gönlümüz de o günkü gibi paramparçadır.)
önce konya ya giden
ailesinin dayanamayışı üzerine istanbul a tekrar dönen
galata ve yenikapı mevlevihanelerine pişen
yazdığı eserleri de şiir ikliminin dokunulmamış sözcüklerinden oluşan
kendinden emin divan şairidir.
şeyh galip'in eseri :bir de hüsn ü aşk ı yazmıştır
kısmen esinlenerek
okumaya doyum olmaz
kapanmış eski aşk yaralarını da açar kanatır
aşk varmış dedirtir.
