|
|
- kanuni sultan süleyman'ın hürremden önceki gözdesi gülbahar hatundan olan oğludur. şehzade mustafa babası tarafından çağırılması üzerine babasının otağına gider. fakat ortalık bomboştur ve babası ortalıklarda yoktur iki taraftan iki tane cellat içeri girer.ellerinde şehzadeleri öldürmek için kullanılan domuz bağırsağından yapılan ip vardır. bunun üzerine bir tuzağa düştüğünü anlayan şehzade mustafa cellatların üstüne saldırıp bunları devirir, iki cellattan sonra iki tadne daha içeri girer onlarlada çok çetin mücadele edip onları da alteder, fakat son cellat ki dönemin en meşhur celladıdır işte onu yıkamaz. şehzade mustafa sonuna kadar mücadele eder ama onu yıkamaz ve öldürülür. çok iyi at binen, silah kuşanan son derece yiğit bir şehzadedir.yıldırım beyazıttan sonra babadan oğula geçtiği düşünülen yiğitlik ve başarı dededen toruna geçmeye başlamıştır.yıldırım beyazıttan sonra bi atlayarak devam eder yani.bu durumda yavuz sultan selimden sonra atlayan liderlik ve başarının sahibi şehzade mustafa, muhteşem bir padişah olabilecek bir şehzadeyken öldürülmesi ne yazıktır ki osmanlı devleti için sonun başlangıcı oolmuştur.
- kanuni sultan süleymanın oğullarından osmanlı imparatorluğunun velihatı olan şehzade mustafanın hayatı, aslında osmanlı devleti için de bir dönüm noktasıdır. hürrem sultanın kendi oğlunun padişah olabilmesi için rüstem paşa ile çevirdiği entrikaların sonucunda şehzade mustafa, babası kanuninin emriyle boğdurulur. çok iyi yetişmiş bir şehzade olan mustafanın öldürtülmesi osmanlı için sonun başlangıcı olmuştur. 38 yaşında öldürülen şehzade mustafadan sonra 7 yaşındaki oğlu şehzade mehmet de nizam-ı alem için öldürülmüştür. osmanlı yapılan entrikalara karşı durmayı hiçbir zaman başaramıştır. osmanlı tarihi şaibeli ölümler ve entrikalar dolu bir tarihtir.
(bkz: fatih sultan mehmet)
(bkz: sultan abdülaziz)
(bkz: cem sultan)
(bkz: sultan ikinci abdülhamid)
- çok hevesli dördüncü nesil yazar, sevindiğinde sağa sola kurşun atanlara özendiğinden midir bilinmez, yazarlığını sağa sola mesaj atarak kutlamaktadır. şans eseri şu ana kadar kimse yaralanmadı, ama her an bi sakatlık çıkabilir.
ben de buradan kendisine sözlük hayatında başarılar diliyorum, hoşgelmiş...
- sözlüğümüze güzel katkıları ve devlet yönetimi bilgileri ile dikkatimi çekmiş yazar. katkılarının hayatın her alanında ülkem insanlarına olması beklentileri ile tüm hayatında bol başarı beklediğimiz güzel insan.
- itüsözlük ün dördüncü nesil yazarı. kadim dostum. araştırmacı, yazar.
- tutarlı yazılarıyla dikkat çeken yazar.
- hürrem sultan'ın devlet işlerine çok karışması sonucu sadrazam ibrahim paşa ile yakın tarihlerde idam edilmiştir. çünkü hürrem sultan'ın oğlu ikinci selim için önünde iki tehdit mevcuttu. bu tehditler bertaraf edildikten sonra ikinci selim'in önü açılmıştır.
- türkiye'nin yeniden yapılandırılması başlığı altındaki girileriyle dikkatimi çekmişti. daha sonra öğrendim ki, pek çok konuda da aynı görüşlere sahipmişiz. itü sözlük'te daha yeni, ama uzun ömürlü olacağına olan inancım tam. yapıcı eleştirilerini, değerli tespitlerini yakından takip ediyor, devamının da gelmesini diliyorum.
- söylenenlere göre öldürülürken kanuni olanı biteni izlemekteymiş.daha sonra vicdan azabı ömrü boyunca yakasını bırakmamış.son nefesinde bile mustafanın adını ağzına aldığı rivayet edilir.izleyenler bilir.the godfatherda michael da ömrü boyunca ağabeyi fredo'yu öldürtmenin vicdan azabı içinde yaşamıştır.çok benzer olaylardır aslında.
- kanuni sultan süleyman'ın hürrem sultan dışından olan tek oğludur. ölümü daha doğrusu katledilişi hürrem sultan'ın osmanlı imparatorluğuna verdiği en büyük iki zarardan kesinlikle birinci olanıdır. diğeri malum sadrazam ibrahim paşanın benzer şekilde katledilişidir. kanuni sultan süleyman'ın yaşı ilerledikçe kendi oğullarından birinin tahta geçmesini isteyen hürrem sultan sadrazam ibrahim paşaya attığı iftiraların benzerlerini şehzade mustafa için kullanmaya başlar. macarların üstüne savaşa gidecek olan kanuniye şehzade mustafa'nın tahta geçme planları yaptığını söyler. bunun üzerine kanuni şehzade mustafayı savaşa katılmak üzere otağına çağırır. şehzade mustafa hürrem sultanın uzun süredir sürdürdüğü çalışmalardan haberdardır ve dolayısıyla otağda başına gelecekleri tahmin etmektedir. ama padişaha karşı gelmenin anlamsızlığını bildiğinden kabul eder. otağ girince üstüne cellatlar atlar ve uzun bir boğuşma süreci başlar. bu sırada kanuni boğuşmaların sesini duyabilecek bir mesafededir. boğuşmaların uzun sürmesi üzerine işin çabuk bitirilmesi ister ve ilave adam gönderir. şehzade mustafa'nın ölümü kanuniyi büyük üzüntüye sokar ve ölümüne kadar pişmanlık duyar. kanuni dışında yeniçeriler, mollalar büyük bir üzüntü içine girer. hürrem sultana olan nefret katlanarak artar. şehzade mustafa'nın ölümü üzerine hürrem sultanın oğullarından biri de intihar eder.
anlaşılan aynı zamanda bir nesildaş yazar. benzerlik nickte kalsın...
- hakkında, itüsözlük'te çok fazla eksik ve yanlış bilgi bulunan osmanlı şehzadesi. kanuni sultan süleyman'ın oğludur. çok büyük bir savaşçıdır, 1526 mohaç meydan muharebesi'nde osmanlı ordusu'nun sağ kanadını başarıyla yönetmiş ve zafere çok büyük katkıda bulunmuştur. bütün bunlar doğru. ama;
1. büyük savaşçı olmak, büyük siyasetçi olmak anlamına gelmez. yıldırım bayezid de büyük savaşçıdır ama hırsı ve politik zaafı, osmanlı'yı çok büyük bir felakete sürüklemiştir. sultan 2. mustafa da önemli bir savaşçıdır, hatta ordusunun başında sefere çıkan son padişah da odur, ama karlofça muahedesi'ni imzalamak zorunda kalmıştır. şehzade mustafa da hayatı boyunca önemli politik yanlışlar yapmıştır. bir defa, başı dik olmak elbette erdemdir, ama osmanlı padişahına karşı başı dik durulmaz, bunu biliyor olması gerekir.
2. şehzade mustafa, babası ve dedesi gibi aktif bir figürdür. eğer padişah olsaydı, kuvvetle muhtemel ki, devleti yeni savaşlara sürükleyecekti. oysa devlet, doğal sınırlara ulaşmıştı ve muhtemel herhangi bir savaş, dönemin süper güçlerinden biriyle didişmek anlamına gelecekti. halbuki bu, babasının bile istemediği bir şeydi.
3. dış politikada her zaman şahin olunmaz. devletler kimi zaman da durup dinlenmeye ihtiyaç duyarlar. bu dönemlerde kendi iç yapılanmalarını oturtur, eksikliklerini telafi etme fırsatı bulurlar. mesela, oldukça yoğun geçen bir fatih sultan mehmed döneminin ardından, pasif geçen 2. bayezid dönemi, aslında osmanlı için iyi olmuş ve devlet oturmuş, kadrolar demlenmiş, iç yapılanma tamamlanmıştır. o yüzden burada yazanların benzerleri, maalesef şehzade cem sultan için de geçerlidir.
4. son olarak, kanuni'den sonra 2. selim'in başa geçmesi, ilginç bir şekilde hayırlı da olmuş, sokullu mehmet paşa gibi bir devlet adamının sahne almasına imkan tanımıştır. muhtemelen, şehzade mustafa'nın saltanatında, sokullu'nun benzer bir iktidar kabiliyetine sahip olması mümkün olmayacaktı.
gelelim, burada şehzade mustafa hakkında yapılmış yanlışlıklara:
1. mustafa, kanuni'nin hürrem sultan'dan olmayan tek oğlu değildir. şehzade mehmet de hürrem'den doğmamıştır. fakat şehzade mehmet, daha babası hayattayken eceliyle ölmüştür. bu durumda mustafa, hürrem sultan için hayatta kalan tek rakip haline gelmiştir.
2. sanıldığı gibi, şehzade mustafa ikinci selim'in önündeki tek engel filan değildir. hürrem sultan, selim'in önünü açmak için mustafa'yı bertaraf etme gayretinde de değildir. burada en önemli nokta; selim'in saltanatını aslında annesi de istememektedir. çünkü selim, bu iş için yetenekli biri değildir. bu, hürrem sultan'ın da malumudur zaten. onun gönlünde yatan aslan, küçük oğlu şehzade bayezid'in tahta çıkmasıdır.
ama işler hiç de hürrem'in istediği gibi gitmemiş; mustafa'nın katlinden sonra, bayezid de büyük politik yanlışlar yapmış ve o da oğulları ve torunlarıyla birlikte 1561'de iran şahı'nın eliyle kazvin'de idam edilmiştir (bu, tam bir ihanet öyküsüdür). ve taht, kanuni'nin çocuklarının en yeteneksizine, sarı selim'e kısmet olmuştur. ki bu sonuç, asla hürrem sultan'ın istediği sonuç değildir. o, hiç bir zaman selim'i padişah olarak görmeyi düşünmemiştir.(marius, 31.10.2007 12:15 ~ 11.01.2008 22:19)
- bir başka osmanlı şehzadesi. fatih sultan mehmed'in oğludur. kanuni sultan süleyman'ın oğlu olan adaşı gibi, o da büyük bir savaşçıdır. 1473 otlukbeli meydan muharebesi'nde büyük kahramanlıklar sergilemiştir.
şehzade mustafa, fatih'in en büyük oğludur. fatih, bütün çocukları içinde en çok mustafa'yı severdi. onun, hem iyi bir yönetici, hem iyi bir asker olması yanında; bir baba olarak da ilk göz ağrısıydı. bütün kalbiyle, kendisinden sonra mustafa'nın tahta çıkmasını istiyordu. olmadı; bir şey nasipte yoksa eğer, osmanlı padişahı da olsanız, elinizden bir şey gelmeyecektir. mustafa, henüz babası hayattayken eceliyle vefat etti.
bu ölüm, aynı zamanda önemli bir şair olan fatih sultan mehmed'i çok derinden sarsmış, arkasından çok acıklı mısralar yazmıştır.(marius, 31.10.2007 12:30 ~ 12:34)
- kanuni sultan süleyman'ın oğlu olan şehzade mustafa için yazılmış onlarca, belki de yüzlerce (hem halk hem ordu tarafından çok sevilirdi çünkü) ağıt ve mersiyenin en ünlüsü, taşlıcalı yahya bey'in yazdığı;
"meded meded bu cihânın yıkıldı bir yânı
ecel celâlileri aldı mustafâ hânı" diye başlayan acıklı mersiyedir.
bir padişah tasarrufu olan söz konusu idama karşı, onlarca şairin -ölümü göze alarak- maktul şehzade için mersiye yazabilmesi, o dönem halkta uyanan isyanın ve tepkinin boyutunu göstermeye yeterlidir.
- hürrem sultan'ın çevirdiği entrikalar neticesinde haksız şekilde idam edildiği konusunda hemfikiriz sanırım, ancak gözden kaçan noktalardan biri de bu entrikalardan kanuni'nin de haberinin olmasıdır. kanuni tahtının muhtemel varisini -suçu olmadığını bildiği halde- sırf devletin "beka"sı için idam ettirmek zorunda kalmıştır çünkü söz konusu entrikalar dönem sarayında oldukça yükses ses sahibi olmuş entrikalardır ve kasıtlı/kasıtsız "şehzade mustafa babasını devirecek" denmektedir.
kanuni'nin idamdan sonra ölen oğlunun başında uzun süre yas tuttuğu rivayet edilir.
- (bkz: @2329812)
- kanuni'nin ,hürrem sultan'ın etkisinde kalarak,içi kan ağlasa da ölüm emrini vermekten çekinmediği en büyük oğlu. hatta bazı tarihçilerin "o ölmeseydi osmanlı ayakta kalırdı. kendisinden sonra da kendisi gibi veliahtlar yetiştirirdi. ve türkiye cumhuriyeti kurulmazdı." diyebilecek kadar çok taptığı,çok iyi yetiştirilmiş veliaht.
- bu sıralar deniz baykal ve cumhuriyet halk partisi hakkında atıp tutmaktadır.
(bkz: deniz baykal/!şehzade mustafa)
(bkz: cumhuriyet halk partisi/!şehzade mustafa)
(bkz: girilerini okutabilmek için her yolu denemek)
(bkz: mübah)
klasik son:
(bkz: yazık)
- itü sözlük'le tanışma ve akabinde sözlüğe katılma sebebimdir. benim kayıt olup olmadığımdan ve nickimden bihaber iken, onca yazar arasında nasıl olduysa yazdıklarım dikkatini çekmis. ben olduğumu bilmeden buldu beni*. nadir bulunan insanlardandır. gençtir, akıllıdır, hem yakışıklı hem karizmatiktir, muhaliftir, incedir, kültürlüdür, ideal insan tanımlarını zorlar. çok ciddi konularda yazıyor olması yanıltmamalıdır zira saatlerce anıra anıra güldürtür insanı. harbiden şahane biridir*. yıllık yazısı gibi oldu yahu!
neyse onu bunu boş verin de okuyun mutlaka yazdıklarını. önemli şeyler diyor bu adam.
(bkz: bu adamları buraya getiren ne)
(bkz: türkiye nin yeniden yapılandırılması)
(bkz: yabancı yatırımcı)
(bkz: türkiye nin kuzey ırak a girmesi terörü çözmez)
(bkz: yaşar büyükanıt)
(bkz: demokratik laik sosyal bir hukuk devleti)
(bkz: türkiye hukuk devleti değildir)
(bkz: türkiye laik değildir)
(bkz: türkiye deki kutuplaşma tehlikesi)
(bkz: türkiye de muhalefet)
(bkz: deniz baykal)
(bkz: cumhuriyet halk partisi)
(bkz: türkiye de demokrasi)
(bkz: chp nin demokrasi anlayışı)
- itü sözlükle beni tanıştıran, eski dostum.
|
