çerkes tavuğu  

(bkz: şipsi)

ilk gördüğümde,

+ güzelim tavuğu ne hale getirmişler, kimbilir
zamanında peşinde ne horozlar koşuyordu

gibi, manasız bir yorum yaptığım, tavuk ve çerkez mutfağının olmazsa olmazları ceviz, sarımsağın harmanlanarak yapıldığı lezzetli bir yemek.

malzemeler:

1 orta boy tavuk,
tavuğu haslamak için yeteri kadar su,
500gr. iç ceviz,
1 orta boy soğan,
3-4 diş sarmısak,
yarım ekmek içi
1/2 çay bardağı sıvı yağ,
1 tatlı kasığı toz kırmızı biber,
tuz

yapılışı:

öncelikle tavugu temizleyip hasliyoruz. soguyan tavugun derilerini bir kenara ayırdiktan sonra tavugu didikliyoruz. daha sonra mutfak robotu veya rondo'da ceviz içini çekiyoruz ve buna sırasıyla sogan, sarmısak, ekmek içi ve tuzunu ilave edip tekrar çekiyoruz son olarak bu malzemeye tavuk derilerinide ilave edip son kez çekiyoruz.hazırlamis oldugumuz karışımdan bir kase kadar ayırıp kalanını tavuk suyuyla yumuşatıyoruz ve didiklemis oldugumuz tavuklarla karıstırıyoruz. servis yapmayı düsündügümüz kaba aldiktan sonra ayırmıs oldugumuz karışımı da tavuk suyuyla yumuşatıp üzerine sürüyoruz. 1/2 çay bardagi sıvı yagımızın içine katmıs oldugumuz kırmızı biberi iyice karıstırdıktan sonra çerkez tavugumuzun üzerini bununla süslüyoruz.
afiyet olsun. süper bişey valla. hem çok zor da değil. ama benden tavsiye; tavuk suyunu fazla abartmayın çünkü zaten yüksek kalorili olan yemek daha da ağırlaşıyor. eğer daha da hafif olsun isterseniz bütün tavuk yerine aynı ağırlıkta tavuk göğsü koyabilirsiniz. ama mutlaka derisi olsun. yoksa bişeye benzemiyor.

üzerine ceviz yağı dökülürse tam olur. mantı değil bu.

aktu sızbal da denir. şimdi çerkes tavuğu bir fenomendir. öyle yemek programlarındaki gibi bayat ekmekle yapılmaz . yapılsa da çok katı olur ve tadında da büyük fark olur. öncelikle içinde bayat ekmek yerine , kesinlikle abısta * olmalıdır.bolca ceviz katılmalıdır ve cimrilik yapılmamalıdır ( ceviz yerine fındık katanlara sesleniyorum b.. etmeyin yemeği). tavukların derileri iyice ayıklanmalıdır ve tavuklar diiklenmelidir. son olarak yapımı bittikten sonra ve servis yapılmadan önce üzerine ceviz yağı dökülmelidir ( zor bulunur ve binbir meşakatle cevizden çıkartılır ).

nasıl yenir: abısta beş parmakla uygun kıvama getirilir. çerkes tavuğu çukur bir tabağa koyulur. tabağın yanına birazcık acıkadökülür ve bendıra bandıra yenir.

bir çerkes yemeği değildir esasında. bu yanılgı bir son bula diye içten içten haykırdığım bir yemek çeşididir.hikayesi de şöyle başlamaktadır, osmanlı döneminde çerkes tavuğu bir beldede uydurulur ama o dönemde uydurulan yemeklerin kadı onayından geçmesi lazımdır. kadı yemeği yer ve beğenmez. bunun üzerine bu yemeğin adı ne diyince yemeği kadıya sunan kişi, o beldede sevilmeyen çerkeslere çamur atarcasına çerkes tavuğu der. kimisi bu çerkes tavuğunu sulanmasın diye içine mayonez de katarak yapar.

birçok insanın yaptığını sandığı nadide ve güzel bir yemek çeşididir. bilmeyenlerin yapmaması gereken bir yemektir bence. bunun yalancı çerkes tavuğu şeklinde yapılanı vardır ki hiç yapılmasa daha güzeldir. çerkes tavuğu dediğin bol sızballı olmalıdır. öyle milletin yaptığı gibi bayat ekmekle kaskatı olmayacak içinde de abaza pastası olacak. ve kesinlikle bol cevizli olacak ki tadına varılsın. çocukluğumdan beri yediğim bir yemek olduğundan anneannemin üstüne yapan tanımıyorum. ayrıca anneannem abaza olduğundan biz bunu abaza yemeği olarak biliriz. tarihsel araştırmasını yapmadım merak da etmiyorum.

çerkes tavuğu'nu çerkez tavuğu yapan, sadece çerkeslerin o yemeğin içinde kullandığı baharatlardır. internet ortamında yayılan tarifleriyle çerkes tavuğu yapılmaz. çerkes olmayan kimse de annesinden, ananesinden de hangi baharatların içinde kullanıldığını tam olarak bilemediğinden doğru düzgün yapamaz. aynı zamanda bu yemek mamursa ile beraber yenir. içine bildiğimiz çarşı ekmeği bandırılarak yenemez. yenmemeli. meşakatlidir. her babayiğit yapamaz bu yemeği.

ırkçılığın zalım kollarında boğuşan tavuktur.

haşlanmış tavuk eti ince ince ip gibi liflerine ayrılarak yapılmalıdır. mixerle falan çerkes tavuğu olmaz.

günlerden bir gün bir çerkes köyünde bir eve misafir gelir. misafir xabzeye göre bir güzel ağırlandıktan sonra yemek vakti gelir. misafir olunan evde bekar bir genç kız ve yeni gelin vardır. kaynana geline, ‘’kızım sen çerkes tavuğu’nu’’, kızına ‘’sen de haluj’u yap ben de pasta ve diğerlerini hallederim’’ demiş.

yemek vakti gelmiş, sofraya oturmuşlar.

harika çerkes mutfağından tatmaya başlamışlar. misafirler yemekleri yerken birde ne görsünler! çerkes tavuğu’nun içindeki taşlık olduğu gibi temizlenmemiş duruyor. fark edince ondan uzak durarak lokmaları almaya devam ederler. mideler bulanır, kulaklarda fısıldaşmalar olur, gelin de fark eder kıpkırmızı olur, kaynana fark eder mahcup olur...

neyse yemekler yenilir, sofradan kalkılır.

kaynana ne yapsam, yapsam da bu yeni gelinin mahcubiyetini kurtarsam diye kara kara düşünmeye başlar eski toprak thamade.

misafirler aslında o gün yola koyulacaklardır. kaynana ne yapıp edip, ‘’akşam da bizdesiniz, yarın sabah çıkarsınız’’ der yola...

akşam olur yemek vakti gelir...

kaynana yine mutfaktaki iş bölümünü dağıtır. ‘’tavuğu ben yapacağım’’ der... geline ‘’kızım sen halujleri yap’’ der. kızına da geriye kalanları...

misafirler otururlar akşam yemeğine her şey çok güzel enfes bir sofra...

başlarlar yemeğe...

haydaaaa…

bir de ne görsünler? öğle yemeğindeki gibi tavuğun taşlığı olduğu gibi duruyor ortada...

kaynana ''gelinim öğlen yaptığı gibi size yine çerkes tavuğu yaptı, buyurun afiyetle yiyin'' der.

misafirler artık ya bunlar nasıl insan diye düşünmeye başlarlar... fiskos, fiskos, fiskos…

yine kenarından kenarından, bandıra bandıra pastayı yerler. kaynana bu sefer olaya müdahale eder. ‘’ya’’ der ‘’siz neden gelinimin size yaptığı sürprize hiç dokunmuyorsunuz? öğle yemeğinde de dokunmamıştınız.’’

geline ‘’kızım getir oradan bana bir çatal bıçak’’ der. bıçak ile ortada duran taşlığı ortadan ikiye ayırır ve taşlığın içinden harika bir çerkes peyniri çıkar…

-alıntıdır-

orhan demirsoy/facebook